Manatın dövriyyəyə buraxılmasından 30 il ötür

15.08.2022, 11:30

Bu gün Azərbaycanın milli valyutası - manatın dövriyyəyə buraxılmasından 30 il ötür.

Gunaz.tv Quote | Gunaz article

Milli pul vahidi olan manat 1992-ci il avqustun 15-də tədavülə buraxılıb. Azərbaycan Respublikasının birinci pul emissiyası 1992-ci ildə Fransa Mərkəzi Bankı tərəfindən çap edilib.

Ölkədə pul tədavülünün yaradılmasının və təşkil edilməsinin əsası Azərbaycan Respublikası Prezidentinin 1992-ci il 11 fevral tarixli “Azərbaycan Respublikası Milli Bankının yaradılması haqqında” Fərmanı ilə Milli Bankın yaradılması və Azərbaycan Respublikası Prezidentinin 1992-ci il 15 iyul tarixli “Azərbaycan Respublikası milli valyutasının dövriyyəyə buraxılması haqqında” Fərmanına müvafiq olaraq milli valyutanın dövriyyəyə buraxılması ilə qoyulub. 

Bununla əlaqədar olaraq, 1992-ci ilin avqustunda 1, 10 və 250 manatlıq əsginaslar, noyabrda 5, 10, 20 və 50 qəpiklik sikkələr, dekabrda 5 manatlıq əsginas, 1993-cü ilin martında isə 50, 100, 500 və 1000 manat nominallı kağız əsginaslar dövriyyəyə buraxılıb.

Azərbaycan Respublikasının birinci pul emissiyası 1992-ci ildə Fransa Mərkəzi Bankı tərəfindən çap edilib. Yeni dizaynla 1 və 10 manatlıq əsginaslar da həmin şirkətdə istehsal olunub. 1992-ci ilin avqustundan 1994-cü ilin yanvarınadək manat Azərbaycan ərazisində 1 manat : 10 rubl nisbətində rubllar ilə paralel olaraq dövriyyədə ödəniş vasitəsi kimi istifadə olunub. 

Həmin dövrdə Mərkəzi Bank tərəfindən müstəqil pul siyasətinin yeridilməsinə şərait yaratmaq üçün manatın ölkə ərazisində yeganə ödəniş vasitəsi olmasının təsbit edilməsi zərurətə çevrilib. Bu baxımdan ümummilli lider Heydər Əliyevin 1993-cü il 11 dekabr tarixli “Azərbaycan Respublikası milli valyutasının respublika ərazisində yeganə ödəniş vasitəsi elan olunması haqqında” Fərmanı mühüm rol oynayıb. Bu fərmanla manatın dövriyyədə yeganə ödəniş vasitəsi olması təsbit edilib və Azərbaycanın rubl zonasından çıxması təmin olunub. Milli Bank tərəfindən ölkədə nağd pul dövriyyəsinin nizamlanması, nağd pula olan tələbatın optimallaşdırılması məqsədilə 1994-cü ildə 10 min manatlıq, 1996-cı ildə isə 50 min manatlıq əsginaslar çap etdirilərək dövriyyəyə buraxılıb.

1994-cü ildə Almaniyada “Giesecke & Devrient” şirkəti tərəfindən istehsal edilən 10 min manatlıq əsginasın üzərində “Şirvanşahlar” kompleksinin ümumi görünüşü, arxa tərəfində isə ənənəvi olaraq milli ornamentlə haşiyələnmiş çərçivədə həm rəqəmlə, həm də söz ilə nominal verilib. İngiltərənin “De La Rue” şirkəti tərəfindən çap edilən 50 min manat dəyərində əsginaslar 1996-cı ildən dövriyyəyə buraxılıb və bu pul vahidinin üzərində orijinal üslubda Naxçıvanda olan memarlıq abidəsi – “Möminə Xatun türbəsi”, arxa hissəsində isə ənənəvi olaraq milli ornamentlə haşiyələnmiş çərçivədə nominalın dəyəri həm rəqəmlə, həm də sözlə verilib. 2001-ci ildə “De La Rue” şirkəti tərəfindən yeni dizaynla 1000 manat dəyərində əsginas buraxılıb. Bu əsginas Azərbaycanda neftin çıxarılması və istehsal edilməsinə həsr edilib. Əsginasın dizaynında ənənəvi çərçivələr və ornamentlər istifadə olunub.

2018-ci il mayın 23-də yeni 200 manatlıq pul nişanı təqdim olunub. Pul nişanının dizaynı hazırlanarkən müsabiqədə ABŞ şirkəti “Crane Currency” tərəfindən təqdim olunan dizayn qalib seçilib. Bu dizayna bir sıra şirkətlərin təqdim etdiyi mütərəqqi mühafizə sistemləri inteqrasiya edilməklə pul nişanı “Giesecke+Devrient” şirkətində istehsal olunub. 200 manatlıq kağız pul nişanının üzərində ölkəmizin, paytaxtımızın ən müasir simvollarından biri olan Heydər Əliyev Mərkəzinin əzəmətli təsviri, mərkəzin əsas eksteryer və interyerinin dizayn elementləri, milli xalça nümunələrinin elementləri, digər milli ornamentlər əks edilib.

İllər keçməsinə baxmayaraq, milli pul nişanlarımız estetik görünüşünə, konseptual mövzusuna, müasirliyinə görə öz aktuallığını qoruyur. Azərbaycan Mərkəzi Bankı nağd pul sferasında müasir çağırışları nəzərə alaraq pul nişanlarımızın mühafizə sistemlərinin müasirləşməsini daim diqqət mərkəzində saxlayır.

Ayxan

Post | Gunaz article thumb

Paylaş :

Post | Gunaz article social Post | Gunaz article social Post | Gunaz article social Post | Gunaz article social Post | Gunaz article social Post | Gunaz article social
gun az article

Fransa Ermənistana nümayəndə heyəti göndərəcək

2022-09-28

gun az article

On dörd gündən sonra nəşi tapılan şəhid torpağa tapşırılıb

2022-09-28

gun az article

PA rəsmisi: "Bu gün ayrı-ayrı regionlarda xəritələr yenidən cızılır"

2022-09-28

gun az article

Yunanıstanda İrandakı etirazçılara dəstək mitinqi keçirilib

2022-09-28

gun az article

Jurnalistləri Müdafiə Komitəsi: "Son on gündə İranda 20 jurnalist həbs edilib"

2022-09-28

gun az article

Avstraliya İranda etirazların zorakılıqla yatırılmasını pisləyib: “ İran qadınlarının yanındayıq”

2022-09-28

gun az article

İranda etirazçılara qarşı zorakılıq və internet məhdudiyyətləri ilə bağlı BMT narahatlığını ifadə edib

2022-09-28

gun az article

İranın keçmiş prezidentinin qızı həbs edildi

2022-09-28

gun az article

İranın Çabahar şəhərində etirazçılar dövlət idarələrinə girib, fərmandarlığın yandırıldığı deyilir-VİDEO

2022-09-27

gun az article

İranda yenidən etiraz aksiyaları başlayıb, Çabaharda odlu silahlardan atəş açılır-VİDEO

2022-09-27

gun az article

Ərbildə İran PUA-sı qəzaya uğrayıb

2022-09-27

gun az article

“Molla rejimi İslamın düşmənidir”-Fransanın qalmaqallı din xadimi

2022-09-27

gun az article

Amerikadakı İran Həkimlər Assosiasiyasının prezidenti İbrahim Rəisi ilə görüşə görə vəzifəsindən qovulub

2022-09-27

gun az article

İran məhkəmə sisteminin başçısı etirazçıları hədələdi: "Əmlakları müsadirə olunacaq"

2022-09-27

gun az article

İranda neft sənayesi işçiləri tətil aksiyalarına başlayacaq

2022-09-27

gun az article

Kütləvi etirazlarda 76 nəfərin öldürüldüyü təsdiqlənib

2022-09-27

gun az article

Polad Həşimovun anası: "Şəhidlərimiz bizim qəhrəmanlarımızdır"

2022-09-27

gun az article

Prezident İlham Əliyev Füzuliyə gedib-FOTO

2022-09-27

gun az article

Avropa Birliyi və Amerika İrana qarşı yeni cəza tədbirləri tətbiq edəcək

2022-09-27

gun az article

Avstraliyadakı iranlılar xalq etirazlarına dəstək aksiyası keçiriblər

2022-09-27