گوناز تی وی: معادن مس و طلای قره داغ از جمله باارزش ترین این نوع معادن در سراسر جهان به شمار می روند. با این وجود رژیم اسلامی ایران هیچ سرمایه گذاری در جهت ایجاد صنایع فراوری در منطقه انجام نمی دهد. این مساله علاوه بر تاراج منابع خام مس از آذربایجان و انتقال آن به کرمان، از سوی دیگر باعث می شود تا این نعمت خدادادی حتی باعث تولید اشتغال برای جوانان جویای کار منطقه نیز نشود. این در حالی است که صنایع مسی که از طریق مس خام قره داغ در کرمان به فعالیت می پردازند برای ده ها هزار تن اشتغالزایی کرده و حتی بسیاری از جوانان متخصص آذربایجانی را نیز به خود جذب نموده اند و بدین ترتیب بر میزان مهاجرت های منفی آذربایجان جنوبی نیز افزوده شده است.

به گزارش گوناز تی وی، یکی از مهمرین بحث هایی که اخیرا پیرامون مس سونگون شکل گرفته و حتی برخی از مسئولین محلی نیز بدان پرداخته اند، تلاش شرکت ملی مس ایران برای رکود صنایع مس سونگون می باشد. به نظر مکی رسد بی عدالتی های دولت مرکزی حتی صدای برخی از مسئولین دست نشانده محلی را نیز درآورده و آنها نیز دیگر تاب این همه بی عدالتی و ستم بر علیه آذربایجان را ندارند.

در ای نرابطه عضو کمیسیون صنایع مجلس درباره آخرین وضعیت مس سونگون گفت: برخی از جمله شرکت ملی مس می‌خواهند فعالیت سونگون در شرایطی ادامه داشته باشد که در دست خودشان باشد و در غیر اینصورت باید در مس سونگون بسته شود.

علی علیلو در گفت و گو با خبرنگاران اظهار داشت:  برخی از جمله شرکت ملی مس می‌خواهند فعالیت سونگون در شرایطی ادامه داشته باشد که در دست خودشان باشد و در غیر اینصورت باید در مس سونگون بسته شود.

وی سوء مدیریت را مهم‌ترین دلیل رکود در این مجموعه معدنی اعلام کرد و افزود: اگر مدیریت مس سونگون به افراد بومی و متخصص سپرده و مستقل شود مطمئنا درآمدزایی و رسیدن به قله‌های اقتصادی کشور برای این مجتمع دور از دسترس نخواهد بود.

علیلو از وزیر صنعت، معدن و تجارت خواست تا هرچه سریع‌تر تکلیف مس سونگون و مستقل شدن آن از شرکت ملی مس را مشخص کند.

در خصوص این مساله هفته گذشته نیز خبرگزاری فارس اعلام کرده بود که مدتی است مسئولان شرکت ملی مس مدام در پی بهانه تراشی هستند تا معدن مس سونگون ویا بهتر بگوییم سرمایه گذاری برای ایجاد واحدهای فراوری مس در منطقه قره داغ را که اشتغالزایی مستقیم به میزان 10 تا 15 هزار تن را منجر می شود، غیر اقتصادی و زیان ده اعلام کنند. اما این گزارش تاکید دارد که اگر این مجتمع زیان ده است پس این گردش مالی ده هزار میلیاردی که خود شرکت مس بدان اشاره کرده است به کجا می رود؟!

پیشتر در رابطه با اهمیت شرکت مس سونگون نماینده دست نشانده مردم تبریز، آذرشهر و اسکو در مجلس گفته بود: مس سونگون می‌تواند نقش کلیدی در توسعه اقتصادی و همه جانبه آذربایجان ایفا کند اگر این کلید توسعه را در اختیار این استان قرار دهند.

محمداسماعیل سعیدی در گفت‌وگو با خبرنگاران در تبریز اظهار کرد: برای این منظور باید مسئولیت، سرمایه اولیه و گردش‌های مالی این مجموعه معدنی از سوی شرکت ملی مس به خود آذربایجان‌شرقی انتقال داده شود.

وی با اشاره به اینکه اعتبار طرح‌های توسعه‌ای مس سونگون نظیر طرح پالایش و ذوب و فاز دوم تولید کنستانتره در حساب شرکت ملی مس در حال خاک خوردن است، افزود: اگر منابع یاد شده به این مجموعه واگذار شود نه تنها این مجموعه زیانده نخواهد بود بلکه تحولات اساسی را در منطقه به‌وجود خواهد آورد اما اگر سرمایه‌ها و دارایی‌های این شرکت به استان منتقل نشده و صرفا بر روی کاغذ انتقال آن به استان صورت گیرد شاهد افول روز به روز این مجموعه خواهیم بود.

سعیدی ضمن یادآوری تاسیس شرکت مس آذربایجان اضافه کرد: تاسیس این شرکت با اهداف یاد شده صورت گرفت اما هیچ کدام از وعده و وعیدهای مسئولان و در راس آن مسئولان شرکت ملی مس تا به امروز محقق نشده در حالی که براساس این وعده‌ها حداکثر تا تیر ماه امسال تمام مسائل مربوط به مس سونگون به خصوص گردش مالی این مجتمع معدنی به استان منتقل می‌شد.

تیر ماه سال جاری نیز نماینده ورزقان در مجلس که بارها نسبت به تاراج معدن مس سونگون اعتراض خود را نشان داده، طی سخنانی نسبت به عدم ایجاد صنایع تبدیلی در منطقه اعتراض نموده بود.

 نماینده مردم ورزقان و خاروانا در مجلس گفته بود: "ذخایر مس سونگون بیشتر از مس کرمان بوده اما از سوی حوزه‌های سرمایه‌گذاری و مسئولان به مس سونگون توجه نشده است."

الهوردی دهقانی در گفت‌وگو با خبرنگاران با پرسش این سئوالات که چرا کارخانه‌های فرآوری در مجموعه مس سونگون ایجاد نشده و تلاش برای استفاده از ظرفیت‌های این منطقه مورد توجه قرار نگرفته است، اظهار کرده بود: "مس سونگون می‌تواند در توسعه آذربایجان نقش اول را ایفا کند."

وی اظهار داشته بود: "معدن مس سونگون در حال حاضر ۸۰۰ میلیون تن با ۴۰۰ میلیون تن قابل برداشت ذخیره دارد که باید ذخایر مس « دو» با ۲۰۰ میلیون تن و ۲۰۰ میلیون تنی معدن مس «هفت‌چشمه» را به این آمار و ارقام اضافه کنیم می‌توان گفت از ذخایر مس کرمان بیشتر است."

گفتنی است مس سونگون در 130 کیلومتری شمال‌شرقی شهر تبریز، 40 کیلومتری فاصله هوایی شمال غرب اهر و 30 کیلومتری شمال ورزقان واقع شده است. معدن مس سونگون بر روی کمربند جهانی مس موسوم به کمربند آلپ-هیمالیا قرار دارد.

این طرح در یک منطقه کوهستانی با متوسط ارتفاع 2 هزار متر بالای سطح دریا واقع شده و در شمال باختری ایران بر روی کمربند ماگمایی البرز- آذربایجان قرار دارد.

کل ذخیره قابل استخراج معدن که تاکنون اکتشاف شده، 420 میلیون تن با عیار خاک معدن 0.65 درصد است، هر سال 14 میلیون تن خاک در مجتمع سونگون فرآوری می‌شود و با این شرایط حداقل 30 سال ذخیره معدن برای استخراج و فرآوری کافی پیش‌بینی می‌شود ولی ذخیره معدن مطمئناً بیشتر از این است و با اکتشافات جدید بیشتر خواهد شد.

با توجه به اکتشافات انجام گرفته و براساس اطلاعات منتشر شده، ذخیره احتمالی این معدن بیش از یک میلیارد تن و ذخیره قابل استخراج آن حدود 800 میلیون تن برآورد شده که در مجموع کل ذخایر قطعی، احتمالی و ممکن در محدوده کانسار سونگون حدود 1،9 میلیارد تن سنگ مس با عیار 67 درصد است.

مجتمع مس سونگون در دو فاز جداگانه برای تولید سالانه 300 هزار تن کنسانتره مس با عیار 30 درصد طراحی شده که اجرای فاز نخست آن با ظرفیت 150هزار تن به دلیل غفلت‌های انجام شده با تاخیر چند ساله در سال 85 صورت آغاز به کار کرده و فاز دوم نیز فعلاً در انتظار اجرایی شدن است.

کارخانه 200 هزار تنی مس کاتد سالانه حداقل به 800 هزار تن کنسانتره مس نیاز دارد که در حال حاضر فقط 150 هزار تن تولید می‌شود و با بهره‌برداری از فاز دوم مجتمع به 300 هزار تن و با اجرای فاز سوم به 500 هزار تن در سال خواهد رسید.

با این وجود سیاست های ضد آذربایجانی رژیم اسلامی باعث شده تا هیچ گاه شاهد بهره مندی مردم منطقه قره داغ از این نعمت خدادادی نشویم. این گونه سیاست ها باعث بوجود آمدن موج بزرگی از بیکاری در آذربایجان جنوبی شده است.

به طوری که در میان 31 استان در جغرافیای ایران، استان های آذربایجان شرقی، آذربایجان غربی، اردبیل و زنجان ، در میزان بیکاری، رتبه های بالایی را کسب کرده اند و روی همرفته، بیشترین تعداد بیکاران را دارند. استان اردبیل بیشترین بیکاری را در میان این استانها و در میان 31 استان ایران داراست و در رتبه 8 بیکارترین استان ها جا گرفته است.

زنجان بعد از اردبیل ، در میان استان های چهارگانه مذکور، دارای میزان بیشترین بیکاری بوده و میزان بیکاری در آن 11.9 درصد است.

گوناز تی وی

R.C