آخرین خبرها

هشدار کارشناسان‌ زمین‌شناسی‌: سد شهید مدنی تبریز را با خطر زلزله‌ روبرو می‌کند

۱۴۰۰.۰۷.۲۸, ۰۷:۳۶
هشدار کارشناسان‌ زمین‌شناسی‌: سد شهید مدنی تبریز را با خطر زلزله‌ روبرو می‌کند

Gunaz.tv

سد شهید مدنی‌ که‌ در مسیر رودخانه‌ آجی‌چای‌ و در نزدیکی‌ گسل‌ تبریز در حال‌ ساخت‌ است‌ پس‌ از آبگیری‌ ممکن‌ است‌ احتمال‌ وقوع‌ زمین‌لرزه‌ را در این‌ منطقه‌ افزایش‌ دهد. این‌ هشدار را برخی‌ از کارشناسان‌ زمین‌شناسی‌ داده‌اند.

بنا به گزارش نصر نیوز به نقل از ایسنا، دکتر محمد حسین‌ رضایی‌ مقدم‌، عضو هیات‌ علمی‌ گروه‌ جغرافیای‌ طبیعی‌ دانشگاه‌ تبریز گفته‌ است‌: شهر تبریز در کنار یکی‌ از مهمترین‌ گسل‌های‌ ایران‌ (یعنی‌ گسل‌ تبریز) قرار دارد 

و از نظر لیتولوژی‌ احداث‌ سد شهید مدنی‌ می‌تواند مشکلاتی‌ به‌ وجود بیاورد.به‌ گفته‌ وی‌، محل‌ ساخت‌ این‌ سد به‌ ظاهر دارای‌ استحکام‌ است‌ اما مشکل‌ اساسی‌ در ساخت‌ سد، امکان‌ نفوذ آب‌ به‌ سنگ‌های‌ رسوبی‌ اطراف‌ آن‌ است‌. دکتر رضایی‌مقدم‌ می‌افزاید: این‌ سد در شمال‌ شرقی‌ تبریز، روی‌ برون‌زدگی‌ کوچک‌ آذرین‌ و رسوبات‌ دوره‌ «میوسن‌» (دوران‌ سوم‌ زمین‌شناسی‌) ساخته‌ می‌شود که‌ در بین‌ رسوبات‌، لایه‌های‌ نمکی‌ وجود دارد و به‌ احتمال‌ زیاد پس‌ از آبگیری‌ پدیده‌یی‌ به‌ نام‌ «کارست‌ نمک‌» در محل‌ سد مانع‌ از تجمع‌ آب‌ می‌شود.

این‌ متخصص ژئومورفولوژی‌ معتقد است‌: با تصور تجمع‌ آب‌ بطور موقت‌ در پشت‌ سد، آب‌ به‌ صورت‌ تدریجی‌ دررو می‌یابد و براساس‌ نظر برخی‌ از زمین‌شناسان‌، گسل‌ تبریز به‌ صورت‌ مایل‌ و شیب‌ آن‌ به‌ زیرکوه‌های‌ «اون‌ بن‌ علی‌» است‌ و از آنجا که‌ فاصله‌ چندانی‌ بین‌ سد شهید مدنی‌ تا گسل‌ تبریز وجود ندارد، نفوذ آب‌ می‌تواند موجب‌ لغزندگی‌ سنگ‌های‌ اطراف‌ گسل‌ شود.

ایجاد لغزندگی‌ بین‌ دو طرف‌ گسل‌ از عوامل‌ موؤر در فعال‌ شدن‌ گسل‌ می‌شود و نفوذ آب‌ و بروز لغزش‌ در صفحه‌ گسل‌ می‌تواند زلزله‌ شدیدی‌ را ایجاد کند. دکتر رضایی‌ مقدم‌ در بیان‌ دیگر مشکلات‌ احداث‌ این‌ سد می‌گوید: آب‌گیری‌ این‌ سد نیز مقرون‌ به‌ صرفه‌ نخواهد بود زیرا از دامنه‌های‌ مشرف‌ به‌ سد که‌ حاوی‌ نمک‌ هستند حجم‌ وسیعی‌ از مواد در اؤر فرسایش‌ به‌ داخل‌ سد نفوذ می‌کند. به‌ عقیده‌ این‌ متخصا ژئومورفولوژی‌، تعداد زمین‌ لرزه‌های‌ القایی‌ ناشی‌ از احداث‌ سدها در دنیا زیاد است‌ اما در مورد تبریز، گذشت‌ زمان‌ طولانی‌ از آخرین‌ زمین‌ لرزه‌ شدید آن‌، خطر وقوع‌ زمین‌ لرزه‌ را افزایش‌ می‌دهد.

وی‌ عقیده‌ دارد: در صورتی‌ که‌ احداث‌ سد با وجود برخی‌ مشکلات‌ ژئومورفولوژیک‌ موجود به‌ پایان‌ برسد، لازم‌ است‌ برای‌ پیشگیری‌ از وقوع‌ زمین‌ لرزه‌ احتمالی‌، زمان‌ بندی‌ خاصی‌ در سال‌های‌ اولیه‌ آبگیری‌ و تخلیه‌ این‌ سد، اعمال‌ شود. گفتنی‌ است‌، درباره‌ ارتباط‌ وجود آب‌ با وقوع‌ زلزله‌ به‌ دلیل‌ تاؤیر روان‌کننده‌ آن‌ در لغزش‌ گسل‌های‌ آماده‌ تحریک‌ آزمایش‌هایی‌ انجام‌ شده‌ است‌.

 

مهندس‌ خدیوی‌ از کارشناسان‌ پایگاه‌ ملی‌ داده‌های‌ علوم‌ زمین‌ می‌گوید بر اساس‌ آزمایش‌ تزریق‌ آب‌ در صفحه‌ گسلی‌ که‌ در امریکا انجام‌ شده‌ بود، با تزریق‌ 23میلیون‌ لیتر مکعب‌ آب‌ تعداد46 لرزه‌ در ماه‌، با تزریق‌ 18 میلیون‌ لیتر مکعب‌ آب‌ تعداد13 لرزه‌ در ماه‌ و با عدم‌ تزریق‌ آب‌، 12 لرزه‌ در سال‌ زلزله‌ رویداده‌ است‌. نمونه‌ دیگر، مطالعات‌ ژئوفیزیکی‌ انجام‌ شده‌ در آلمان‌ است‌ که‌ با تزریق‌ 4000 تن‌ آب‌ در لایه‌ زمین‌ سبب‌ ایجاد لرزه‌هایی‌ تا عمق‌ 9 کیلومتری‌ محل‌ شد. b.o 

اخبار منتخب

Most Read