حسین امیرعبداللهیان وزیر امور خارجه ایران عصر پنجشنبه (13 آبان) به سخنان جیحون بایرام اف وزیر امور خارجه آزربایجان شمالی در رابطه به تنش در روابط جمهوری آزربایجان و ایران واکنش نشان داد.

 

حسین امیرعبداللهیان گفت: «روابط جمهوری اسلامی ایران و جمهوری آزربایجان در مسیر مثبت همسایگی تداوم دارد. ممکن است در برخی موضوعات تفاوت دیدگاه وجود داشته باشد اما مهم آنست که در دوطرف اراده جدی برای عبور از موانع وجود دارد.»

 

وزیر خارجه ایران با «سوء تفاهم» نامیدن اتهامات مطرح شده اخیر علیه دولت و ملت آزربایجان، افزود: «من و همکارم آقای جیحون بایرام اف به نمایندگی از دوکشور برای توسعه همه جانبه مناسبات و عبور از سوء تفاهم ها به تماس و رایزنی های مثبت خود ادامه می دهیم.»

 

عبداللهیان در ادامه از احتمال تشکیل یک کمیته مشترک میان دو کشور برای «نظارت بر فضای عمومی و رسانه ای» سخن گفت.

او در این باره گفت: «در همین چارچوب توافق نموده ایم همکاری های دوطرف را برای مدیریت بهتر فضای عمومی و رسانه ای افزایش داده و کمیته مشترکی تشکیل گردد. ما همسایگان را خویشاوند خود می دانیم و اصول حاکم بر روابط خویشاوندی را قدر می نهیم.»

 

پیش از این جیحون بایرام اف؛ وزیر امور خارجه آزربایجان شمالی طی سخنانی در افتتاحیه هشتمین «مجمع جهانی باکو» به روابط جمهوری آزربایجان و ایران نیز پرداخت.

 

بایرام اف با اشاره به تخریبات اخیر تهران علیه دولت و ملت آزربایجان در روزهای اخیر، گفت تنها مطالبه آزربایجان «احترام و عدم دخالت در امور داخلی» است.

 

 

بایرام اف گفت: «طی سالیان متمادی، یکی از اولویت های اصلی سیاست خارجی آزربایجان ایجاد و توسعه روابط دوستانه در سطح عالی با همه کشورها به ویژه کشورهای همسایه است. در طول سالیان اخیر، روابط آزربایجان و ایران در این راستا توسعه یافته است. در سال های اخیر پروژه های مشترک متعددی بین دو کشور اجرا شده است. »

 

رئیس دستگاه دیپلماسی آزربایجان شمالی ادامه داد: «چند ماه پیش حوادثی در روابط دو کشور روی داد که عمدتاً مربوط به ورود (غیرقانونی) خودروها از ایران به منطقه قاراباغ آزربایجان بود. ما نارضایتی خود از این موضوع را به طرف ایرانی اعلام کردیم اما این روند همچنان ادامه یافت.»

 

جیحون بایرام اف گفت: «سپس پست های بازرسی ایجاد شد و در بازرسی های صورت گرفته مشخص شد که دو راننده متعلق به شرکت های ایرانی به صورت غیرقانونی وارد خاک ما شده اند. رانندگان دستگیر و خودروها توقیف شدند. بعداً گفتگوهای ما در جهات مختلف از جمله از مجاری دیپلماتیک ادامه یافت. من فکر می کنم در این مسیر یک نتیجه طبیعی به دست آمده است. در همین حال طرف آزربایجانی دست به اقدامی انسانی زد و خودروها و رانندگان را به طرف ایرانی تحویل داد.»

 

وزیر خارجه آزربایجان شمالی در ادامه تاکید داشت: «آزربایجان همواره طرفدار حل همه مسائل بر اساس گفتگو، احترام متقابل و عدم مداخله در امور داخلی یکدیگر بوده است. امیدوارم اقدامات در این راستا ادامه خواهد یافت.»

 

لازم به ذکر است چندی پیش سازمان راهداری و حمل و نقل جاده ای جمهوری اسلامی در بخشنامه ای به شرکت های حمل و نقلی، ممنوعیت ورود رانندگان و اتباع ایران به منطقه قاراباغ و لاچین جمهوری آزربایجان را ابلاغ کرد. صدور این ابلاغیه رسما به معنای عقب نشینی تهران از مواضع خود در قبال تردد آشکار کامیون و اتباع ایران در قاراباغ است.

 

همزمان دولت آزربایجان به نشانه حسن نیت همسایگی، دو راننده قاچاقچی ایران به نام‌های برزگر حقی و شهرود نوروزی را در راستای اقدامات انساندوستانه، احترام متقابل و پایبندی به اصول همسایگی و به منظور نشان دادن حسن نیت این کشور آزاد شدند. این دو راننده که به صورت غیرقانونی وارد خانکندی شده بودند، در مسیر بازگشت به ایران توسط مرزبانی آزربایجان بازداشت می شوند.

 

 

کامیون های ایران حدود 30 سال بود که به صورت غیرقانونی وارد قاراباغ می شدند. بار این کامیون ها تاکنون محرمانه مانده است. اما گزارش های غیر رسمی از حمل سلاح و محموله های نفتی خبر می دهند. در این باره رسانه های ارمنی گزارش می دهند که شرکت های ایران در برخی از پروژه های عمرانی ارامنه از جمله ساخت خانه در خانکندی و عسگران مشارکت دارند.

 

به گفته پرزیدنت علی اف، پس از آزادسازی قاراباغ و استقرار نیروهای مرزبانی آزربایجان در مرزهای بین المللی جمهوری آزربایجان، دولت آزربایجان به صورت شفاهی و کتبی به تهران هشدار داده تا سریعا روند تردد کامیون های ایران در قاراباغ متوقف شود. اما حکومت ایران علاوه بر بی اعتنایی به هشدار باکو بر حجم تعداد کامیون های ارسالی به خانکندی افزود تا اینکه پلیس آزربایجان مجبور به ایجاد پست بازرسی و بازداشت دو راننده ایرانی شد.

 

در این میان دستگیری دو راننده کامیون ایرانی توسط نیروهای نظامی آزربایجان به چالشی جدید در روابط دو کشور منجر شد و مقامات کشوری و رسمی ایران موجی جدید از تخریبات و اتهامات علیه دولت و ملت آزربایجان را آغاز کردند.

 

رئیس جمهور آزربایجان در این زمینه خطاب به تهران گفته بود: «آیا تجارت با 25 هزار ارمنی آنقدر برایتان اهمیت دارد که کشور 10 میلیونی همسایه که در صحبت دوست نیز می نامید را کنار می گذارید؟.»

 

رئیس جمهور آزربایجان همچنین به تهران هشدار داد که «هیچ کس حق دخالت در امور داخلی جمهوری آزربایجان را ندارد. اجازه نمی دهیم بیگانگان درباره امور داخلی ما تصمیم بگیرند و استقلالمان را پایمال کنند.»

 

رئیس‌جمهور آزربایجان تاکید کرد که این اتهامات بدون پاسخ باقی نخواهد ماند و هر کسی باید مسئولیت اظهاراتش را بپذیرد و دولت او اجازه نمی‌دهد هر کسی علیه آزربایجان «هر افترایی» را مطرح کند.

 

گوناز تی وی

E.Y