اتحادیه اروپا تدارک اجرای تحریم نفتی ایران را می‌بیند. آمریکا تلاش می‌کند معاملات بانکی ایران هرچه محدودتر کند. روسیه و چین به نظر ناظران امور بیشترین سود را در این میان می‌برند. ایران تلاش خواهد کرد نفتی را که به اروپا می‌فروشد در بازارهای چین آب کند. این به چین اجازه می‌دهد به عنوان تنها خریدار عمده نفت ایران قیمت را تا جایی که می‌تواند یا می‌خواهد پایین بیاورد.

بعضی کنسرن‌های بزرگ مانند توتال و رویال داچ یا به معاملات خود با ایران پایان داده‌اند یا در حال پایان دادن به آن هستند. ژاپن و کره جنوبی علائمی مبنی بر کاهش خرید نفت خود از ایران برای همراهی با آمریکا داده‌اند. مشتریان نفت به سوی منابع دیگر مانند عربستان سعودی متمایل می‌شوند که به عنوان اولین صادرکننده نفت جهان، تنها کشوری است که می‌تواند نفت صادراتی ایران را جایگزین کند و جلوی افزایش قیمت‌ نفت را بگیرد.

عربستان و یک عالم مشتری

صندوق بین‌المللی پول در این هفته اعلام کرد که اگر ایران کل صادرات نفت خود را در یک اقدام تلافی جویانه به طور کامل متوقف کند، بهای نفت ۲۰ تا ۳۰ درصد افزایش می‌یابد. کارشناسان نفت در اجلاس داووس در مقابل گفته‌اند که بازارهای نفت جهان می‌تواند از نیمی از نفت ایران که۶ / ۲ میلیون بشکه در روز است، صرفنظر کند. این میزان نفت برابر است با آن‌چه در جریان جنگ لیبی کاهش پیدا کرد. این کارشناسان اطمینان دارند که عربستان می‌‌تواند این کمبود را جبران کند.

یک مقام ارشد عربستان در اوپک که به دلیل حساسیت موضوع نخواست نامش فاش شود به رویترز گفته است که نفت قابل معامله است و ایران احتمالا نفتش را در بازارهای ‌آسیایی و چین به بهایی پایین‌تر به فروش خواهد رساند. چین یکی از خریداران بزرگ نفت ایران است. طی سال‌های گذشته قراردادهای نفتی و گازی ایران با این کشور به چهل میلیارد دلار رسیده ‌است.

در روزهای نشست داووس خالد الفلاح، رئیس آرامکو از این جلسه به آن جلسه در رفت و آمد بود. در ماه‌های گذشته عربستان از انگلستان، ژاپن، کره جنوبی و بسیاری کشورهای دیگر تقاضای خرید نفت دریافت کرده است.

روسیه با علاقه تحریم نفت ایران را دنبال می‌کند

اتحادیه اروپا و ترکیه ۳۰ درصد نفت ایران را می‌خرند و بقیه صادرات نفت ایران راهی چین، ژاپن، کره جنوبی، هند و آفریفای جنوبی می‌شود.

روسیه هم از تحریم نفت ایران سود می‌برد. این بزرگترین تولید کننده نفت جهان در موقعیتی بسیار مناسب قرار گرفته است تا سهم خود را در بازارهای اروپا افزایش دهد، آن هم علیرغم عدم تمایل برخی کشورهای اروپایی به وابستگی بیشتر به نفت و گاز روسیه.

سرجیو گابریلی، مدیر اجرایی شرکت «پتروبراس» برزیل در این باره گفته است که مطمئن است مسکو با علاقه اوضاع را زیر نظر دارد. آرکادی دورکوویچ، مشاور اقتصادی ارشد کرملین نیز تاکید کرده است که تحریم نفتی ایران سود فراوانی به روسیه می‌رساند و بهای نفت را برای مدتی حداقل روی ۱۰۰ دلار هر بشکه نگاه می‌دارد.

ایران هر چاره‌ای بیاندیشد، اقتصادش با دشواری روبرو خواهد شد

وزیران امور خارجه کشورهای عضو اتحادیه اروپا در اجلاس روز دوشنبه (۲۳ ژانویه/۳ بهمن) در بروکسل تحریم نفت ایران و بستن حساب‌های بانک مرکزی ایران را به تصویب رساندند. تمام کشورهای اروپایی باید تا اول ژوئیه ۲۰۱۲ قراردادهای نفتی موجود با ایران را فسخ کنند. از سوی دیگر کلیه‌ی حساب‌های بانک مرکزی ایران در سطح اتحادیه اروپا مسدود خواهد شد.

رابرت هارماتز، معاون وزیر اقتصاد، انرژی و کشاورزی آمریکا معقتد است که به طور یقین نمی‌توان گفت که صادرات نفت ایران با تحریم‌ها کاهش می‌یابد، اما در هرحال به اقتصاد این کشور فشار وارد خواهد آورد. او گفته است: «شما نمی‌توانید پیش‌بینی کنید که ایران چه خواهد کرد و چقدر قیمت نفت‌اش را تخفیف خواهد داد. اما این را می‌توان پیش‌بینی کرد که مشکلات اقتصادی ایران بیشتر و بیشتر می‌شود.»