بسیج امنیتی در آستانه چهارشنبه‌سوری: برای مقابله با سوانح یا مقابله با اعتراض‌های احتمالی؟نهادهای امنیتی، برای کنترل تهران در شب چهارشنبه‌سوری دست به تدارکات گسترده‌ای زده‌اند. از روز دوشنبه، یکان‌های پلیس در تهران مستقر شده‌اند و سیمای جمهوری اسلامی، روز سه‌شنبه برای سرگرمی مردم ۱۱ فیلم سینمائی پخش می‌کند.

مردم تهران از چند هفته پیش تهدید شده‌اند که در صورت "نقض امنیت" با آن‌ها برخورد جدی خواهد شد. در این مدت، به گزارش شاهدان عینی، فضای نظامی کامل بر تهران حاکم شده است و نیروهای نظامی و انتظامی در همه‌جا دیده می‌شوند. بسیاری از ناظران بر این عقیده‌اند که دستگیری‌های پس از ۲۲ بهمن نیز، برای جلوگیری از ناآرامی‌های احتمالی در شب چهارشنبه‌سوری صورت گرفته است.

در دهه گذشته برگزاری چهارشنبه‌سوری با برخی حوادث و اتفاقات ناگوار همراه بوده است، ولی هیچگاه دولت نیازی ندید که برای ممانعت از بروز این اتفاقات به بسیج گسترده نیرو و برقراری فضای کامل امنیتی و پلیسی دست بزند. از همین رو، ناظران تدارکات انتظامی و امنیتی بی‌سابقه امسال را با نگرانی حکومت از تبدیل چهارشنبه‌سوری به محمل دیگری برای ادامه اعتراضات پس از انتخابات بی‌ارتباط نمی‌دانند.

فضای پلیسی بی‌سابقه

سرتیپ پاسدار حسین ساجدی‌نیا فرمانده انتظامی تهران بزرگ، بعد از ظهر روز دوشنبه در گفت‌وگو با خبرگزاری دانشجویان ایران از اجرای "مانور ارتقای امنیت" در تهران خبر داد. وی گفت که یکان‌های مختلف پلیس در این مانور شرکت دارند. ساجدی‌نیا ادعا کرد که این مانور برای تامین امنیت شب چهارشنبه و ایام نوروز و جلوگیری از "سرقت" انجام می‌شود.

فرمانده نظامی تهران بزرگ تهدید کرد:«با افرادی که مانع آسایش و نشاط مردم شوند و ایجاد ناهنجاری در مراسم چهارشنبه آخر سال کنند، قاطعانه برخورد خواهد شد.»

براساس گزارش‌های رسیده از تهران، در روزهای اخیر، نیروهای انتظامی موتورسیکلت‌های بسیاری را ضبط کرده‌اند. حسین ساجدی به ایسنا گفت:«تردد موتور سواران در تهران از ساعت ۱۴ تا ۲۴ روز سه‌شنبه خصوصا در مناطق شمالی تهران ممنوع است و موتورهای متخلف توقیف می‌شوند.»

فرمانده نیروی انتظامی تهران بزرگ، همچنین از توقیف ۳۰ تن مواد محترقه غیرمجاز خبرداد و گفت: «شهروندان اطلاعات خوبی در این مورد به پلیس تهران داده‌اند.»

همه نیروها با هم

پایگاه اطلاع‌رسانی پلیس تهران گزارش داد که قرارگاه مشترک نیروی انتظامی، سپاه پاسداران و بسیج مستضعفان تشکیل شده و تاکنون چهار نشست برای مقابله با احتمالات شب چهارشنبه‌سوری داشته است. پلیس تهران ضمنا اعلام کرد که «با هرگونه رفتاری که موجب مزاحمت برای مردم باشد، برخورد می‌کند.»

به گزارش خبرآنلاین، یکان‌های آتش‌نشانی نیز برای "مقابله با هرگونه حادثه احتمالی" در ۱۶۰ نقطه تهران مستقر خواهند شد. ۲۰ میدان، ۱۷ خیابان اصلی، ۱۲ پارک، چهار تقاطع اصلی، چهار کلانتری و مناطقی از شهرری برای تمرکز یکان‌های آتش‌نشانی تعیین شده‌اند. به اورژانس و مرکز کنترل ترافیک  نیز آماده‌باش کامل داده شده است.

سهم سیمای جمهوری اسلامی

تصمیم سیمای جمهوری اسلامی ایران اما از همه مهم‌تر است. این شبکه تلویزیونی که در تمام سال به پخش برنامه‌های مذهبی و ایدئولوژیک و سریال‌های تحت کنترل خود می‌پردازد، اعلام کرده است که سه شنبه شب ۱۱ فیلم و انیمیشن شاخص دنیا را پخش خواهد کرد.

این فیلم‌ها، که فهرست اسامی آن‌ها را گزارش خبرگزاری فارس منتشر کرده، همه به ژانر سینمای اکشن آمریکا و اروپا تعلق دارند.

فتواهای بی‌سابقه مراجع تقلید

به موازات اتخاذ تدابیر شدید امنیتی و ایجاد فضای پلیسی، دولت ایران در روزهای گذشته کوشید با کمک گرفتن از روحانیون محافظه کار، مراسم سنتی چهارشنبه سوری را که هزاران سال است در ایران برگزار می‌شود، غیرشرعی قلمداد کند. از جمله ناصر مکارم شیرازی از روحانیون تندروی نزدیک به دولت احمدی‌نژاد، روز ۲۲ اسفند در فتوائی چهارشنبه‌سوری را یک امر "خرافی و بی‌اساس" خواند و اعلام کرد که "مسلمانان مومن و فهمیده" از آن دوری می‌کنند.

یک هفته پیش نیز، خبرگزاری مهر نظر هفت تن از مراجع تقلید را منتشر کرد که طی آن خرید و فروش و استفاده از موادمحترقه غیرمجاز و بعضا حرام اعلام شد. آیت‌الله خامنه‌ای نیز نظر داد که «چهارشنبه‌سوری مبنای عقلائی ندارد». اما آشیخ میرزا جواد تبریزی از این هم فراتر رفت و گفت:«تشویق مردم به این مورد، تشویق به دنیا و غافل کردن از آخرت است.»

با توجه به این زمینه‌سازی‌ها، احتمال دارد که دستگیری‌های ماه‌های اخیر در شب چهارشنبه سوری ابعاد گسترده‌تری به خود بگیرد.

جواد طالعی

تحریریه: وحید فریدی

دویچه وله