Ukraynadan başlayaq. Bu gün Rusiya öz qardaşını, dili, dini eyni slavyanları, Ukraynanı yer üzündən silmək missiyasını üstlənib. Bütün əməliyyatlar bir yana təkcə Buçada həyata keçirilən soyqırım belə düşünməyə əsas verir.

Əslində bu, indinin məsələsi deyil. SSRİ-yə qədər və ondan sonra da Rusiyanın dövlət olaraq xarakterində şovinizm, islamofobiya, türkəfobiya ən yüksək həddə olub.

Qısaca dünəni və bu günü xatırlayaq. Məsələn, Birinci Pyotr türklər haqda deyirdi ki, parçala, hökm et! Lenin İslam kitabı "Qunani-kərimdə deyilən, "məzardan qəbr evinə qədər oxuyun" hədisini, "oxumaq, oxumaq, yenə də oxumaq" şüarı edib, bütün SSRİ-yə, proletara, Lenin baba məsləhəti kimi sırıdı, "oxumaq, oxumaq, yenə də oxumaq!" denəklə. Stalin, SSRİ tərkibindəki bütün türk-müsəlmanların ölkələrin tarixi yenidən yazılmalıdır, bu yöndə etiraz edən hər kəsi məhv edin, söylədi. Putin, Azərbaycan təyyarəsini havada vurdurub, səhv elədik deyəcək qədər soyuqqanlı davrandı. Bu onun Azərbaycana qarşı onlarla qara əməlindən biridir. Son Yekatrinburq hadisələri isə nifrətin aydın ifadəsidir.

***

...Və Azərbaycanın ən yeni tarixinin qanlı cinayətlərindən "20 Yanvar" faciəsi, "Xocalı soyqırımı", Azərbaycan ərazisinin iyirmi faizinin otuz ildən çox işğalda saxlanması... Bu bəşəri cinayətlərin bir çoxunda Putinin də siyasi payı var. Üstəlik, milyonlarlar qaçqın, məcburi köçkün on minlərlə şəhidin qanı da bu günə qədər Rusiyanın, deməli həm də babalarının siyasi varisi Putinin üzərindədir.

...Bundan başqa uzun illər çeçen xalqına qarşı etnik təmizləmə, yaddaşlarda həmişəlik həkk olunub. Tacik qətliamları, özbəklərə sərt münasibət də unudulmur. Sadalanan xalqlara qarşı qəddarlıqlar əslində birbaşa dövlət icraçılarından gəlmirdi. Ən yeni Rusiya tarixində qara izlər buraxan, 1990-cı illərdə yaradılan, dövlətin qara işlərini görən, skinhed hərəkatı milli-etnik zəmində cinayətlərdə önəmli yer tuturdu.

***

...Rusiya öz ərazisində türk xalqlarını, həm də müsəlman faktoruna gorə "əzir". Diqqət edək, Rusiyada, azərbaycanlılara paralel, özbəklər, qırğızlar, türkmənlər, və digər türk mənşəli millətlərin nümayəndələrinə paralel, qeyri-türk müsəlmanlar, çeçenlər, ləzgilər də yaşayır. Odur ki, dini faktorun qabarması prezident Putinin qorxunc qərarlarında rus pravoslav kilsəsinin də rolu var söyləməyə əsas verir.

***

...Bəs indi bu cinayətlər niyə açıq şəkildə ortaya çıxır və Rusiyanın anti-türk, anti-islam mövqeyi daha müdafiə olunmur? Çünki indi dünyanın siyasi düzəni dəyişir. Və zamanla Rusiya ilə siyasi maraqları ortaq olan ölkələr bunu anlasa da rəsmi Moskva reallığı hələ ki, qəbul edə bilmir. Başqa sözlə, Rusiya yeni dünya düzənində Cənubi Qafqazda müttəfiq olmaq təklifini yox, lider, sahib, hegemon olmaü iddiasını qabardır. Odur ki, indi dünya bir, Rusiya digər tərəfdir. Və nə nəhənglikdə olursan ol, təkliyin sonu mütləq məğlubiyyətdir.

Yekaterinburqda azərbaycanlılara qarşı törədilən cinayətin bütün detallarınına diqqət edilsə aydn görünür ki, bu, Rusiya polisinin, OMON-un qəddarlığıdır. Azərbaycanlılar 1990-cı illərdə də OMON terrorundan əziyət çəkiblər. İşin içində Rusiyanın təhlükəsizlik orqanlarının olması deməyə əsas verir ki, Rusiya üçün müsəlmanlar və ayrıca müsəlman-türklər artıq milli təhlükəsizlik məsələsidir.

Jalə Mütəllimova

29.06.2025