TÜRKİYƏ ERMƏNİSTANLA RAZILAŞMANIN BİR ADDIMLIĞINDA Tehranda Abdullah Gül İlham Əliyevlə nə danışıb?! Türkiyə hökumətinin Azərbaycanın maraqlarına arxa çevirərək Ermənistanla tarixi razılaşma ərəfəsində olduğu haqda xəbərlərin ardı-arası kəsilmir. Dünən AKP hökumətinə bağlı "Star"qəzeti Azərbaycanda bu məsələ ilə bağlı neçə vaxtdır davam edən narahatlıqların əsassız olmadığını göstərən xəbər yayıb. Xəbərdə bildirilir ki, Türkiyə ilə Ermənistan arasında əlaqələrin normallaşdırılmasına dair saziş bu ilin aprelində imzalanacaq. (Lent.az) Məlumata görə, sənəddə iki ölkə arasında sərhədlərin açılması, ticarət əlaqələrin başlanması və 1915-ci ildə baş verən hadisələrin ortaq tarix komissiyası tərəfindən araşdırılması nəzərdə tutulur. Qəzet iddia edir ki, sazişin mətni aprelin 24-dən əvvəl açıqlanacaq. Bu prosesə paralel olaraq, ATƏT-in Minsk Qrupu Dağlıq Qarabağ münaqişəsinin həlli ilə bağlı danışıqları da davam etdirəcək. Sənəddə Dağlıq Qarabağ münaqişəsinin həllinin əsas şərt olmadığı göstərilib. Qəzet bildirir ki, rəsmi Ankara və İrəvan arasındakı danışıqlarla bağlı Azərbaycan tərəfə mütəmadi məlumat verilir. Türkiyə Minsk Qrupunun danışıqlarının ən yaxın zamanda müsbət nəticə verəcəyinə ümid edir. ABŞ dövlət katibi Hillari Klintonun Türkiyəyə səfəri zamanı xarici işlər naziri Əli Babacanla görüşdə münaqişənin həllini tapacağına ümid etdiyini vurğulayıb. Qəzet onu da yazıb ki, ABŞ prezidenti Barak Obamanın aprelin əvvəllərində Türkiyəyə edəcəyi səfər zamanı bu barədə müzakirələr aparılacaq. Rəsmi Ankara Amerika prezidentini əmin etməyə çalışacaq ki, Türkiyə Ermənistanla dostluq münasibətləri qurmağa hazırlaşdığına görə aprelin 24-də ermənilərə müraciətdə "soyqırım "ifadəsini işlətmək İrəvanla imzalanacaq sazişə zərbə ola bilər. Bildirilir ki, Amerikadakı erməni lobbisi aprelin 24-ü ərəfəsində 1915-ci il hadisələrinin "soyqırım" kimi tanınması üçün həm Konqresdə, həm də Obama administrasiyasında fəaliyyətlərini gücləndiriblər: "Ankara ABŞ prezidentinə çatdıracaq ki, "soyqırım"ın tanınması təkcə Türkiyə-Amerika münasibətlərinə deyil, eləcə də Ermənistanla qurulmaqda olan münasibətlərə zərbə olacaq. Məlumatlara görə, Amerika administrasiyası Obamanın aprelin 24-də ermənilərə mesajında hansı ifadələrdən istifadə edəcəyini müəyyənləşdirməyiblər. Gözlənilir ki, bu məsələdə ABŞ prezidentinin Türkiyəyə səfəri əsas rol oynayacaq". Qeyd edək ki, indiyədək Türkiyə mətbuatı Ermənistanın "soyqırım" məsələsini tarixçilərdən ibarət orta komissiyada araşdırılması haqda təklifi qəbul etməyə hazır olduğu haqda xəbərlər yayırdı. Ancaq bir gün əvvəl Ermənistanın xarici işlər naziri Edvard Nalbəndyan deyib ki, Türkiyə ilə münasibətlərin qurulması “soyqırım” faktını şübhə altına ala bilməz. Onun sözlərinə görə, Ermənistanın "soyqırım"ın tanınması məsələsində mövqeyi əvvəlki kimi qalır, bu məsələdə güzəştə yer yoxdur. Beləliklə, Türkiyə iqtidarının ermənilər qarşısında tamamilə güzəştə getdiyi və indiyədək irəli sürdüyü 3 şərtdən heç birinin qarşı tərəfdə qəbul edilməməsinə baxmayaraq, İrəvanla münasibətləri qurub sərhədləri açmağa hazır olduğu görünür. Şübhəsiz ki, Ankaranın mövqeyindəki bu təəssüf doğuran dəyişiklik rəsmi Bakını narahat edir. Prezident səviyyəsində olmasa da Azərbaycanda Türkiyənin mövqeyindən rəsmi narahatlıqlar artıq ifadə edilib. Məsələn, müdafiə naziri Səfər Əbiyev Türkiyənin jandarma qüvvələrinin komandanı ilə görüşü zamanı Ankaranın İrəvanla münasibətlər qurmaq planlarından narahatlıq ifadə etmişdi. Məsələ Tehranda keçirilən İqtisadi Əməkdaşlıq Təşkilatının sammiti zamanı prezident İlham Əliyevin türkiyəli həmkarı Abdullah Güllə ikitərəfli görüşü zamanı da qaldırılıb. Türkiyə prezidentini müşayiət edən jurnalistlərdən biri bildirib ki, Abdullah Gül aprelin 24-dən əvvəl “mühüm hadisələr” olacağı haqda danışırmış. Jurnalistlərin israrlı suallarına baxmayaraq, Gül Türkiyənin Ermənistanla münasibətləri və Qarabağ məsələsindəki indiki mövqeyi haqda danışmayıb. Ehtimal olunur ki, Abdullah Gülün İlham Əliyevlə danışıqları asan keçməyib. Türkiyə tərəfi Azərbaycanla danışıqlar zamanı inandırmağa çalışır ki, Ermənistanla sərhədlərin açılması və münasibətlərin qurulması Qarabağ münaqişəsinin həllinə müsbət təsir edə bilər. F.MƏMMƏDOV musavat