ABŞ-Türkiyə münasibətlərində yeni mərhələ başlayır "Bölgədə sülh yaradılması baxımından Türkiyənin xarici siyasətilə ABŞ-ın xarici siyasəti tamamilə üst-üstə düşür" ABŞ prezidenti Barak Obamanın 6-7 aprel tarixlərində İstanbulda keçiriləcək Mədəniyyətlər İttifaqı Forumuna qatılacağı dəqiqləşib. ABŞ Dövlət Departamentinin sözçüsü Robert Uood Barak Obamanın Türkiyəni ziyarətinin böyük önəm daşıdığını və hazırda səfərin detalları üzərində çalışdıqlarını söyləyib. Onun sözlərinə görə, Ankara Vaşinqtonun önəmli bir müttəfiqidir və Türkiyə ilə birlikdə görüləcək çox iş var. Qeyd edək ki, keçən həftə ABŞ dövlət katibi Hillari Klinton bu ölkədə səfərdə olub. Sözsüz ki, Hillari Klintonun səfəri Barak Obama adminstrasiyasının Türkiyəyə münasibətdə yürüdəcəyi siyasətin cizgilərini ortaya qoyub. Başqa sözlə, Barak Obamanın səfərində də dövlət katibinin çatdırdığı və aldığı mesajlar bir növ təkrarlanacaq. Ramiz Mikayıloğlu Bəs siyasi müşahidəçilər necə düşünürlər? Hillari Klintonun səfəri ABŞ-Türkiyə münasibətlərinə necə təsir göstərəcək? "Atlas" Araşdırmalar Mərkəzinin rəhbəri Elxan Şahinoğlu deyir ki, prezident Corc Buşun dövründə Vaşinqton-Ankara münasibətləri xeyli mənfiyə doğru istiqamətlənib. ABŞ o dönəmdə İraqın işğalını Türkiyə üzərindən gerçəkləşdirmək istəyib. Amma Ankara buna icazə verməyib. Bundan sonra münasibətlər xeyli gərginləşib, soyuyub. Daha sonra Amerika hərbçiləri Şimali İraqda türk hərbçilərinə qarşı aşağılayıcı hərəkətlərə yol veriblər. Bu da münasibətləri daha da gərginləşdirib. Bütün bunların nəticəsi olaraq Türkiyədə keçirilən rəy sorğuları göstərib ki, türk ictimaiyyətinin böyük əksəriyyəti ABŞ-a mənfi münasibət bəsləyir, hətta İran bu siyahıda ABŞ-dan yüksək pillədə dayanır. "Atlas" Araşdırmalar" Mərkəzinin rəhbəri bildirdi ki, Barak Obama prezident seçiləndən sonra belə proqnozlar verilib ki, Türkiyə xarici siyasətdə yeni adminstrasiya üçün başlıca prioritetlərdən birinə çevrilə bilər. Belə olduğu da artıq görünməkdədir və Hillari Klintonun səfəri buna dəlalət edir. Səfər zamanı keçirilən görüşlərdən və səslənən bəyanatlardan o qənaətə gəlmək olar ki, ABŞ üçün Türkiyənin önəmi çox böyükdür. Bu, Türkiyənin bölgədə strateji əhəmiyyətə malik olmasından qaynaqlanır. Bu ölkə sivil bir islam ölkəsidir və ABŞ-ın regiondakı siyasəti üçün müsbət örnəkdir. Barak Obama admnistrasiyası İraqda qayda-qanun yaratmaq və qoşunlarını bu ölkədən çıxarmaq istəyir. Hərbi qüvvələrini çıxarandan sonra ABŞ-ın İraqda qayda-qanun yaradılması üçün Türkiyəyə daha çox ehtiyacı olacaq. Türklərin iqtisadi yatırımları İraqda böyük rol oynayacaq. İkincisi, Barak Obama İranla dialoqa hazırlaşır. Bu dialoqda da Türkiyə önəmli rol oynaya bilər. Bunu da Hillari Klintonun Ankaradakı açıqlamalarında duymaq olardı. Vaşinqtonun Tehranla dialoqunda bir vasitəçiyə ehtiyacı var. Bu vasitəçiliyə ən iddialı da Türkiyədir. Üçüncüsü, Əfqanıstanda da amerikalıların türklərə böyük ehtiyacı var. Çünki Əfqanıstanda qayda-qanunun yaradılmasında, iqtisadiyyatın qurulmasında Barak Obama admnistrasiyası Türkiyəyə ümid bəsləyir. Elxan Şahinoğlu dedi ki, Vaşinqtonun Ankaranın Yaxın Şərqdə oynadığı rola da ehtiyacı var. Məsələn, Suriya ilə İsrail arasında dialoqu Türkiyə qurub. Bu dialoqun davamında da ABŞ maraqlıdır. Yəni faktiki bölgədə sülh yaradılması baxımından Türkiyənin xarici siyasətiylə ABŞ-ın xarici siyasəti tamamilə üst-üstə düşür. Hər ikisi istəyir ki, bölgədə sabitlik olsun, terrorizmə son qoyulsun, demokratiya inkişaf etsin. Ona görə də Hillari Klintonun Ankara səfərində çox isti mesajlar verilib. Barak Obamanın da müsəlman ölkələrindən ilkin olaraq Türkiyəyə gəlişi əlamətdar haldır: "Bütün bunlara əsasən deyə bilərik ki, ola bilsin Corc Buşun dövründəki gərginlik arxada qaldı. Amma bir şərt var. Aprelin 24-də ermənilər saxta soyqırım məsələsini gündəmə gətirəcəklər. Barak Obamanın da ermənilərə yönəlik bir açıqlaması olacaq. Əgər həmin açıqlamada "erməni soyqırımı" ifadəsi işlədilərsə, Konqres də bununla bağlı hər hansı sənəd qəbul edərsə, bu, ABŞ-Türkiyə münasibətlərini neçə illər geri ata bilər. Əgər Barak Obama və Hillari Klinton Türkiyəylə münasibətləri yenidən normallaşdırmaq istəyirlərsə, həqiqətən Ankaranın dəstəyinə ehtiyac duyurlarsa, məntiqlə aprelin 24-də "soyqırım" ifadəsi işlədilməməlidir".