ABŞ-LA RUSİYA QƏBƏLƏDƏ ANLAŞA BİLƏR Vaşinqtondan Moskvaya təklif gəlib ABŞ özünün raketdən qlobal müdafiə sistemi planlarına yenidən baxa və Rusiyanın Qəbələ RLS-dən birgə istifadə haqda təklifini qəbul edə bilər. Rusiya mətbuatının yazdığına görə, Birləşmiş Ştatlar administrasiyası hansı şərtlə özünün raketdən müdafiə sistemləri planlarına yenidən baxa biləcəyi haqda mövqeyini Moskvaya təqdim edib. Vaşinqton təklif edir ki, Rusiya İranın nüvə silahı əldə etməsinə imkan verməmək üçün ABŞ-la əməkdaşlıq etsə raketdən müdafiə sistemi planlarına yenidən baxa və Moskva ilə bu məsələdə əməkdaşlıq edə bilər. “Vremya novosti” qəzetinin yazdığına görə, ABŞ Dövlət Departamentində bəyan ediblər ki, Avropa və Şimali Amerika qitəsinin İran kimi ölkələrin mümkün raket hücumlarından qirunbması məsələsində Rusiya ilə əməkdaşlıq etməyə hazırdırlar. Bildirilir ki, İranın bu yaxınlarda kosmosa süni peyk buraxmasından sonra ABŞ-ın bu ölkənin ballistik raket proqramları ilə bağlı narahatlıqları artıb. Qəzet yazır ki, Barak Obamanın administrasiyası Moskva ilə Rusiya, ABŞ və digər ölkələrin raketdən müdafiə imkanlarının birləşdirilməsi məsələsi ilə bağlı danışıqlar aparmağa hazırdır. Bununla da Vaşinqton raket əleyhinə sistemin Rusiyaya qarşı yöğnəldiyi haqda şübhələri aradan qaldırmağa çalışacaq. Xatırladaq ki, Rusiya məhz bu şübhələrə yer qoymamaq üçün ABŞ-a raketdən müdafiə sistemlərini birgə yaratmağı, bu məqsədlə Azərbaycan ərazisindəki Qəbələ RLS-dən birgə istifadəni təklif etmişdi. Lakin Buş administrasiyası bu təklifi qəbul etmədi. Obama administrasiyası isə raketdən müdafiə sistemləri məsələsində daha konstruktiv yanaşmaya üstünlük verir. Xatırladaq ki, bir gün əvvəl Rusiyanın xarici işlər naziri Sergey Lavrovun Almaniyanın “Der Spiegel” jurnalında dərc edilmiş müsahibəsində deyilirdi ki, Moskvanın Qəbələ RLS-dən birgə istifadə haqda təklifi hələ gündəmdədir. Lavrov nə qədər ki, gec deyil, ABŞ-ın bu məsələ ilə bağlı Rusiya ilə əməkdaşlıq etməli olduğunu demişdi. Eyni zamanda o bildirmişdi ki, ABŞ-ın Polşa və Çexiyada raketdən müdafiə sistemlərinin elementlərini yerləşdirmək planları Rusiyaya qarşı təhlükə təşkil edir. Ona görə də Rusiya buna qarşı adekvat cavab vermək fürsətini əldə saxlayır. Lavrov vurğulayıb ki, Rusiya ərazisindəki radar sistemləri, habelə Qəbələ RLS-in imkanları cənub yarımkürəsindən gələn istənilən raket təhdidini önləməyə qadirdir. Bununla belə, Lavrov ölkəsinin İrana qarşı sərt sanksiyalara dəstək verməyəcəyini vurğulayıb. Ancaq Amerika administrasiyasının raketdən müdafiə sistemləri ilə bağlı mövqeyində müşahidə edilən yumşalma ehtimal etməyə əsas verir ki, yaxın zamanlarda Rusiya ilə Birləşmiş Ştatlar arasında bu məsələ, habelə Qəbələ RLS-dən birgə istifadə haqda danışıqlar başlaya bilər. Maraqlıdır ki, Qəbələ RLS-dən birgə istifadə təklifi gündəmə Azərbaycanda hərbi hava qüvvələrinin komandanı general Rail Rzayevin müəmmalı qətlindən sonra gəlib. General Rzayev 2007-ci ildə Qəbələ RLS-dən birgə istifadəyə dair ABŞ-la Rusiya arasında aparılan danışıqlarda Azərbaycanı təmsil edirdi. Fərhad Məmmədov