"Rusiya ya demokratikləşməli, ya da parçalanmalıdır" Məhərrəm Zülfüqarlı: "Kreml ictimaiyyətin diqqətini iqtisadi böhrandan yayındırmaq üçün milli məsələləri ortaya atır" Moskva aeroportlarında Şimali Qafqazdan gələn şəxslərin ciddi şəkildə yoxlamadan keçirilməsi qaydası tətbiq olunub. Hüquq-mühafizə orqanları bu qaydaların tətbiqini paytaxta silah, sursat və narkotik maddələrin gətirilməsinin qarşısını almaq məqsədilə izah ediblər. Bundan başqa Şimali Qafqazda olan vətəndaşlara baxış keçirilməsi ekstremist xarakterli akt keçirməyə hazırlaşan şəxslərin müəyyənləşdirilməsi yardım edəcək. Məsələ ilə bağlı fikirlərini öyrəndiyimiz politoloq Məhərrəm Zülfüqarlı son vaxtlar Rusiyada qafqazlılara qarşı münasibətin xeyli kəskinləşdiyini söylədi. Onun sözlərinə görə, Moskva aeroportlarında tətbiq olunan xüsusi rejim Kremlin yeni siyasətindən xəbər verir. Qafqazlılara təzyiqləri artırmaq və "gəlmə"lərə qarşı xüsusi siyasəti sərgiləməklə Kreml ölkə ictimaiyyətinin diqqətini iqtisadi böhrandan yayındırmaq istəyir: "Ümumiyyətlə, Rusiya özünü keçmiş SSRİ-nin varisi elan edəndən sonra da imperiya ambisiyalarından əl çəkmədi. Əslində bu ölkə elə indi də böyük imperiyadır. Tural Artıq Rusiyada hakimiyyəti avtoritar rejimlərdə olduğu kimi sərt metodlarla idarə etmək mümkün deyil. Buna baxmayaraq, Rusiya son vaxtlar SSRİ-nin itirdiyi mövqeləri bərpa etmək istəyir. Vladimir Putin hakimiyyətə gələndən sonra bu istiqamətdə xüsusi fəaliyyət qurdu. Bu gün Dmitri Medvedyev də həmin siyasi xətti aparmağa çalışır. Gürcüstana təcavüz zamanı Dmitri Medvedyev belə bir bəyanat verdi ki, Rusiya artıq 90-cı illərin axırlarında olan ölkə deyil və bu dövlət öz mövqelərini müdafiə etməyə qadirdir. Yəni, bu onu göstərdi ki, rəhbərlik hələ də demokratik dəyişikliklər, islahatlar apararmaq əvəzinə imperiyapərəst ambisiyalardan əl çəkmir". Məhərrəm Zülfüqarlı vurğuladı ki, Kremlin imperiya siyasətindən daha çox sadə insanlar əziyyət çəkir. Xüsusən də, əvvəlki dövrlərdə olduğu kimi indidə rus xalqının hüquqları kobud şəkildə tapdalanır. Daxildəki siyasi, sosial problemlər, iqtisadi böhran kəskinləşdikcə Rusiyadakı narazılıqlar daha da artır. Kreml ölkənin daxilindəki vəziyyətin günahkarı kimi hansısa hədəf seçməklə, əhalinin narazılığını həmin hədəflərə yönəltməklə, problemin həllini öz xeyrinə həll etməyə çalışır. Yeni "təhlükəli qafqazlılar" siyasəti də bu cür həll metodudur: "Hesab edirəm ki, Qafqazda da ruslara qarşı münasibət xeyli dəyişib. Gürcüstana təcavüz olandan sonra gürcülərin ruslara nifrət birə-beş artdı. Özünün militarist siyasətini uğurla davam etdirə bilməyən Rusiya yeni metodlardan yararlanmağa başlayıb. Rusiya əsasən xam nefti satmaqla dolanan ölkədir. Neftin qiymətinin düşməsi isə bu ölkədə böhranı daha da kəskinləşdirib. Hər il yaz aylarında Rusiyada siyasi fəallığın artdığını nəzərə alsaq, yaxın gələcək üçün hansı proseslərin cərəyan edəcəyini demək çətin deyil. Mayda Rusiyada sol qüvvələrin aktivləşməsi şimal qarışıq siyasi prosesləri də cərəyan etdirəcək. Çünki solların əlində kifayət qədər dəlillər olacaq ki, indiki hakimiyyətin səhv siyasət yürütdüyünü sübuta yetirsin". Rusiyada qatı millətçi, neofaşist təşkilatların yaradılması və "skinxed" hərəkatını da dövlətin müəyyən qurumları tərəfindən idarə olunduğunu deyən politoloq "gəlmə"lərə qarşı daha geniş kampaniyaya start verilməsini də istisna etmədi. Artıq Rusiya Dumasında əyləşən deputatların çıxışları da kəskinləşib. Bəzi deputatlar qatı neofaşistlər kimi danışmağa başlayıblar. Rusiya dövlət rəsmilərinin deyə bilmədiyi məsələləri belə radikal deputatlar bəyanlayır. Həmin radikal təşkilatlar dövlət rəhbərlərinin apardığı siyasətin uğursuzluğunu ört-basdır etmək üçün iyrənc üsullara əl atırlar. Əhalinin aşağı təbəqəsi və yetkinlik yaşına yenicə çatan vətəndaşlar da bu cür təxribatlara gedirlər. Bu insanlar müəyyən mənada inanırlar ki, qafqazlılar onaların torpaqlarında işləməsə və bu ölkənin gəlirlərində "pay" sahibi olmasa, onların vəziyyəti yaxşılaşar. Əslində onların əksər problemlərini həll edən miqrantlardır ki, onların içərisində azərbaycanlılar xüsusi rol oynayır. Bu gün Rusiyada miqrantların işlədiyi sahələrdə ruslar işləməyi bacarmazlər. Hətta bir müddət öncə miqrasiya siyasətini kəskinləşdirən Rusiya sonda bəzi ticarət və tikinti işlərində ciddi problemlərin yarandığını gördü. Əgər Kreml bu cür siyasəti axıra kimi aparsa, bu ölkədə yeni problemlər yaranacaq: "Bütün hallarda imperiyaların hamısının ömrü antidemokratik siyasətin sayəsində sona çatır. Eləcə də Rusiya Federasiyası da ya demokratikləşməli, ya da yaxın gələcəkdə xırda dövlətlərə parçalanmalıdır. Bu cür milli məsələlərlə xalqın fikrini demokratik və sosial problemlərdən yayındırmaq olmaz. Boris Yelsinin 1996-cı ildə yerlərə verdiyi səlahiyyət mərkəzi hakimiyyətin zəifləməsinə gətirib çıxarsa da, Rusiyanın demokratikləşməyə başlaması ortada idi. Amma sonradan hakimiyyətə gələn Vladimir Putin həmin səlahiyyətləri zorla geri alaraq mərkəzi hakimiyyəti gücləndirdi. Amma indiki dövrdə Rusiya kimi böyük dövlət üçün belə siyasətin uğurlu olması mümkün deyil".