GünAz TV mətbuat mərkəzinin növbəti müsahibi, Dövlət İdarəçilik Akademiyasının Geostrateji Araşdırmalar Mərkəzinin elmi əməkdaşı, ekspert (karşünas) Ərəstun Baxşəliyevdir.

- Rusiyanın son illər münaqişənin həlli istiqamətində fəallıq göstərməsi münaqişənin həllinə pozitiv (müsbət) yol açacaqmı?

- Bu ola bilən kimi görsənir deyərdim. Niyə belə fikirləşirik? Baxın Rusiya bu gün gözəl dərk edir ki, hazırki vəziyyət 10 il bundan öncəki vəziyyətlə eyni deyildir. Onsuz da Azərbaycan geci-tezi bu vəziyyətdən çıxmaq üçün hər hansı bir addımı atacaqdır. Bu mümkün müharibə deməkdir. Bu gün də ola bilər, səhər də ola bilər. Bəs belə olan vəziyyətdə, Rusiya nəyi qazana və nəyi itirə bilər?. Təsadüfi deyildir ki, Rusiya özünün təhlukəsizliklə bağlı konsepsiyasında (kavram) mümkün müharibələrlə bağlı müəyyən bilgiləri də cəmiyyətə sızdırmışdır. Bu gün Rusiya gözəl dərk edir ki, o yürütmüş olduğu siyasi kursda dəyişikliklər etməyə məhkumdur. O əgər bunu etməzsə, onun bu bölgədə qoruyub saxlamağa çalışdığı hazırki vəziyyət belə onun xeyrinə yox, məhz əleyhinə işləyə bilər. Hətta Ermənistan belə ondan imtina edərək Azərbaycan və Gürcüstanla bərabər bir şəkildə hərəkət edə bilər. Bu gün Ermənistanın iqtisadi vəziyəti olduqca acınacaqlı bir durumdadır. Kim zəmanət verə bilər ki, ermənilər sabah ruslardan üz döndərə bilməz. Onsuz da  bu, xalqın xasiyyətində bu kimi amillər mövcuddur.

- Hazırda Kazan görüşünə çox az zaman qalır. Sizcə, bu, danışıqlarda nəyəsə nail olmaq mümkündürmü?

- Mən Kazan görüşlərindən ən azı onu gözləyirəm ki, bu görüşdə ola bilər ki, nəyəsə nail olunsun. Bu ola da bilər, olmaya da bilər. Niyə belə fikirləşirəm, çünki bu kimi danışıqların şahidi çox olmuşuq. Bu bir faktdır (gərçəkdir) ki, bizdən daha çox güzəştə getməyi istəyəcəklər, nəyisə daha çox əldə etməyə çalışacaqlar. Bəlkə də ortada elə məsələlər var ki, bunlardan bizim hələ də xəbərimiz yoxdur. Başqa bir yandan o da aydındır ki, Rusiya həqiqətən də məsələdə aparıcılığını itirmək niyyətində deyil. Əgər danışıqlarda irəliləyişə nail olunmasa onda vəziyyət olduqca ciddi bir səviyyəyə çatacaq. Bu yaxınlarda sırf bu məsələ ilə məşğul olan dövlət rəsmisi Araz Əzimovun hansısa bir telekanala müsahibəsi oldu. Orada sətiraltı ifadələr var idi. Nə deyilirdi burada? Deyimdən əslinədə bir fikir ortaya çıxır ki, biz bu danışıqları sadəcə və sadəcə Rusiyaya xətir aparırıq. Bu kələmənin özu əslində göstərir ki, danışıqlar limiti (həddi. zamanı) çoxdan bitibdir.

- Kazan danışıqlarından mənfi nəticənin çıxması Azərbaycan-Ermənistan rəsmiləri arasında aparılan danışıqların dayandırılmasına səbəb ola bilərmi?

- Vəziyyət olduqcu ciddidir. Müharibə hər an başlaya bilər. Hər an. Heç kim deyə bilməz ki, gərilmiş tərəf üçün bir qığılcım belə kifayət etməsin. Ən adi bir səhv belə müharibəni başlanmasına səbəb ola bilər. Baxın tərəflərdən ən çox kimlər narahatçılıq keçirir?. Rusiya, ABŞ (Amerika Birləşmiş Ştatları), Avropa və ən nəhayət Ermənistanın özü. Bu tərəflər müharibənin başlanmaması üçun əllərindən gələn hər bir addımı atırlar. Rusiya Azərbaycan tərəfini danışıqlara çağırıb, ondan müharibənin başladılmaması üçün razılıq alır, olduqca çətin bir durumda qalanda isə hədələr dili ilə danışaraq «Azərbaycan Gürcüstan kimi bir səhv addım atmaz» deyir və ya, Ermənistanla hələ vaxtı bitməyən müqavilənin vaxtının uzadılmasından danışır, onu ratifakasiya edir (təsdiqləyir). ABŞ (Amerika Birləşmiş Ştatları) və Avropa isə güclənməkdə olan Turkiyəyə kürd və qondarma 24 aprel soyqırım günü problemi ilə durmadan təzyiq göstərir, Azərbaycanla isə «insan hüquqları» «dili» ilə danışır.

Söhbətləşdi: Elnur Eltürk