GünAzTv: Erməni terroru Azərbaycan və Türkiyəyə qarşı yox, lazım gələndə Rusiya, Fransa, İtaliya və Amerikaya da yönəlir

Rusiya Ali Məhkəməsi 17  təşkilatı terror qruplaşması kimi tanıyıb və onların ölkə ərazisində fəaliyyətinə qadağa qoyub. «Əl-Qaida», «Əl-Cihad», «Hizbut  Təxrir  əl-İslami» kimi təşkilatların olduğu bu siyahıda erməni terror təşkilatlarının adı yoxdur. Baxmayaraq ki, zaman-zaman Rusiyanın özündə həyata keçirilən terror aktlarında erməni terror təşkilatları və onlara bağlı şəxslərin bilavasitə iştirakı olub. 1903-cü ildə Rusiyanın Qafqazdakı qoşunlarının komandanı Qolitsinə sui-qəsd, general Maqsud Əlixanov Avarskinin qətlə yetirilməsi ermənilər tərəfindən olmuşdu. 

Fransa qatı terroristi azadlığa buraxdı

Tarixçi Cerar Libaridyanın araşdırmasına görə, 1903-1906-cı illərdə ermənilər 105 qətl həyata keçirmişdi.  Məsələn Qolitsinə qarşı qeyd etdiyimiz sui-qəsd 1902-ci ildə  II Nikolayın erməni kilsəsinin əmlakının müsadirə olunması və erməni məktəbinin bağlanması barədə əmrindən  sonra planlaşdırılır. 1903-cü ildə çar qoşunlarının Qafqazdakı komandanı Qolitsini gəzinti zamanı qılıncla başından yaralayırlar. Sui-qəsdi  «Hnçak» erməni terror təşkilatının üzvləri həyata keçirir.  Amma istər çar Rusiyanın, istərsə də Qərbdəki dəstəkverici qüvvələrin baş verənlərə lazımi reaksiya göstərməməsi, terror dalğasını vaxtında boğmaması erməni terror təşkilatlarının fəaliyyətini genişləndirdi, törədilən terror aktlarının sayını artırdı. Təkcə onu demək kifayətdir ki, 1887-ci ildən təşkilatlanan erməni terrorizmi ilk dəfə termin kimi ABŞ Dövlət Departamentinin aylıq bülletenində yalnız 1982-ci ildə xatırlanır. Buna qədər isə erməni terrorizmi təkcə türklərə yönəlməmişdi, elə himayə olunduğu dövlətlərə də zərər vurmuşdu.  Məsələn, 1979-cu il dekabrın 23-də İtaliyada Fransa avia kompaniyasının qarşısında partlayış törədilir. Məsuliyyəti üzərinə götürən «ASALA»  bununla Fransada yaşayan ermənilərə guya repressiv munasibətə son qoyulmasına çağırış etdiyini bildirir. 

1980-ci il fevralın 18-də İtaliyada daha bir partlayış olur. «ASALA» «Suis Eyr» və «Lüfthanza»  kompaniyalarının qarşısında törədilən partlayışla İsveç və Almaniya hökumətinə erməniləri həbsə aldığına görə xəbərdarlıq etdiyini açıqlayır. 

1983-cü il iyulun 15-də Parisin «Orli» hava limanında bomba partladılır. 8 nəfər ölür. Onlardan 4-ü fransız, 1-i türk, 1-i amerikalı, 1-i isə isveçli olur. 60 nəfər isə xəsarət alır. Partlayışı törədən  «ASALA»-nın Fransa bölməsinin rəhbəri Varocan Karapetyan olur. 1985-ci ildə ömürlük həbs cəzası alan Karapetyanı Fransa hökuməti 2001-ci ildə azadlığa buraxaraq Ermənistana deportasiya edir.  Bu partlayışın daha bir icraçısı  «Qara sentyabr» terror qrupunun rəhbəri Akop Akopyan isə 1972-ci ildə Münxendə  Olimpiya oyunları zamanı İsraildən olan idmançılara qarşı terror həyata keçirmişdi.

Erməni terror təşkilatları 42 türk diplomatını qətlə yetiriblər

Başda «ASALA» olmaqla, erməni terror təşkilatları həm də 1979-1984-cü illərdə dünyanın ayrı-ayrı ölkələrində 42 türk diplomatını qətlə yetiriblər. Sovet dönəmində erməni terrorizmi indi Ermənistanın dayaq mərkəzi olan Rusiyanı yenə də rahat buraxmır. Qəribəsi də budur ki, elə bu terrorun da mərkəzində Azərbaycana ərazi iddiaları və erməni miillətçiliyi dururdu. 1977-ci il yanvarın 8-də Moskva metrosunun «İzmayılov» və «1 may» stansiyaları arasında partlayış olur. Rəsmi məlumatlarda 7 nəfərin öldüyü, 40-dan artıq isə yaralının olduğu bildirdilir. Elə həmin gün bir qədər sonra Moskva metrosunda daha 2 partlayış baş verir. Sentyabrın 3-də partlayışda təqsirli bilinən Stepan Zatikyan, Akop Stepanyan və Zaven Baqdasaryan Yerevanda saxlanılır. Stepan Zatikyan erməni dilininin dövlət statusu almasını və Ermənistanın SSRİ tərkibindən çıxması tələbini irəli sürən millətçi kimi artıq çoxdan sovet xüsusi xidmət orqanlarının nəzarət dairəsində idi. Hər 3 nəfər barəsində məhkəmənin qərarı ilə güllələnmə hökmü çıxarılır. 

Digər məqam. Erməni terror təşkilatları bir sıra beynəlxalq terror təşkilatları ilə sıx əməkdaşlıqdadır. 1980-ci il apreln 6-da PKK ilə əməkdaşlığa dair saziş imzalayan «ASALA» «Əl-Qaida», «Hizbullah»la da birgə fəaliyyət göstərir. 1991-ci ilin mayından 1994-cü ilə qədər isə erməni terrorçuları Şimali Qafqaz, o cümlədən də Çeçenistan ərazisində bir sıra terror aktları həyata keçirir. 30 may 1991-ci ildə Xasavyurdda «Moskva-Bakı» qatarında partlayış törədilir. 11 nəfər ölür, 22 nəfər yaralanır. 31 ilyun 1991-ci il, Dağıstanın  Temirtau stansiyası yaxınlıyanda yenə də «Moskva-Bakı» qatarında partlayış olur. 16 nəfər ölür, 20 nəfər yaralanır. 28 fevral 1993-cü ildə Çeçenistanın Qudermes stansiyası yaxınlıyında «Kislovodsk-Bakı» qatarı partladılır. 11 nəfər ölür, 18 nəfər yaranalır. 

Ermənistan xüsusi xidmət orqanlarının təlimatı əsasında Bakıda bir neçə partlayış törədilib

2 iyun 1993-cü il, Bakıda dəmiryolu vağzalının ehtiyat yollarında sərnişin vaqonu partladılmışdır. Partlayışın icraçısı Rusiya vətəndaşı İqor Xatkovski həbs olunmuş, və o Ermənistan Xüsusi Xidmət orqanları tərəfindən məxfi əməkdaşlığa cəlb edildiyini, terrorçuluq məqsədilə Azərbaycana göndərildiyini bildirmişdi. Xatkovski və Ermənistan Milli Təhlükəsizlik Nazirliyinin kəşfiyyat şöbəsinin rəisi Can Ohanesyan, onun müavini Aşot Qaloyan və Rusiya Federal Əks-Kəşfiyyat Xidmətinin əməkdaşı Boris Simonyanın daxil olduğu qrup tərəfindən 1991-94-cü illərdə Rusiya ərazisindən Bakıya gələn sərnişin qatarlarının partladılması sübuta yetirildi. 19 mart 1994-cü il. Bakı metrosunun «20 Yanvar» stansiyasında partlayış törədilir, 14 nəfər həlak olur, 49 nəfər yaralanır. Terroru Ermənistanda xüsusi hazırlıq keçmiş «Sadval» təşkilatının üzvləri həyata keçirir. 

Daha bir metro partlayışı 3 iyul 1994-cü ildə «28 May» və «Gənclik» stansiyaları arasında olur. Partlayışı Ermənistan xüsusi xidmət orqanlarının təlimatı əsasında Azər Aslanov həyata keçirir. Bu müddətdə onun anası Ermənistanda girov saxlanılır, yalnız terror hadisəsindən sonra azadlığa buraxılır. Həmin ilin aprelində Dağıstanın «Daqestanskiye Oqni» stansiyasında Moskva-Bakı sərnişin qatarında daha bir partlayış olur. 6 nəfər ölür, 3 nəfər yaralanır. 10 avqust 1990-cı il. Tbilisi-Ağdam avtobusu partladılır. 20 nəfər ölür, 30 nəfər yaralanır. 

Həmin gün «Şəmkir-Gəncə» avtomobil yolunda Xanlar rayonunun Nadel kəndi yaxınlığanda daha bir avtobus partladılır. Nəticədə 17 nəfər həlak olur, 16 nəfər yaralanır. 20 noyabr 1991-ci il. Xocavənd rayonunun Qarakənd kəndi yaxınlığında «Mİ-8» vertolyotu atəşə tutulur. Vertolyotdakı 19 nəfər-Azərbaycanın görkəmli dövlət və hökumət nümayəndələri, Rusiya və Qazaxıstandan olan müşahidəçilər həlak olur. 

8 yanvar 1992-ci il. Türkmənistandan «Kransnovodsk-Bakı» marşrutu ilə hərəkət edən dəniz bərəsində törədilən terror aktı nəticəsində  25 nəfər həlak olur, 88 nəfər yaralanır. 18 mart 1994-cü il. Ermənilər Xankəndində diplomatların və onların ailə üzvlərinn olduğu İran hərbi hava qüvvələrinə məxsus «Herkules» təyyarəsini atəşə tutur. 34 nəfər öldürülür. 

Terror istənilən anda hər bir dövlətə qarşı yönələ bilər

Ümumiyyətlə isə, Ermənistanın  hərbi təcavüzü başlayandan bu ölkənin xüsusi xidmət orqanları Azərbaycan ərazisində mütəmadi olaraq terror aktları törədib, nəticədə minlərlə insan həlak olub. Erməni terroru Ermənistana humanitar yardım aparan Azərbaycanlıları da hədəf seçməkdən yayınmayıb. 1988-ci il dekabrın 11-də Spitakdakı zəlzələdə zərərçəkənlərə yardıma gedən Azərbaycan təyyarəsi qəzaya uğradı. Daha doğrusu, erməni dispetçiri eniş üçün səhv aviaistiqamət verdi və təyyarə qəsdən qəzaya uğradıldı. Həmin vaxt Azərbaycan Dağlıq Qarabağ münaqişəsinə baxmayaraq humunistcəsinə cest edib elə münaqişədə olduğu Ermənistana yardıma getmişdi. Təyyarədə bütün heyət həlak olmuş, tək bir nəfər sağ qalmışdı.

Qeyd olunan bu terror aktlarının siyahısı həm də onu göstərir ki, erməni terroru təkcə Azərbaycana qarşı, türklərə qarşı yox, elə lazım gələndə Rusiyaya, Fransa, İtaliya, Amerika və digər Qərb dövlətlərinə də yönəlir. Yəni terror nə 2001-ci ilin 11 sentyabrından, nə də bu yaxınlarda Moskva metrosundakı partlayışdan başlamır. Və nə də təkcə «Əl-Qaida» və ya çeçen yaraqlılarından başlamır. İstənilən bir terror  istənilən anda hər bir dövlətə qarşı yönələ bilər. Sadəcə terror və terrorçuların maraqları birləşdiyi kimi,  terrorla mübarizə və mübarizə aparanların da marağı birləşməlidir.

«1-ci kanal»ın Analitik Qrupu