İranda 100 minlik erməniyə çox hüquq verilir yoxsa 30 milyonluq türkə?

GünAzTv: Erməni deputatları bildirir ki, Bizim övladlarımız uşaq bağçasından universitetədək erməni dilində təhsil alırlar.

İran ermənilərinin parlamentdəki nümayəndələri Robert Begleran və Gevort Vartan «Bizim Yol» qəzetinə bildiriblər ki, İranda hər il olduğu kimi, bu il də 1915-ci ildəki “soy-qırımı” ilə bağlı aksiyalara hazırlaşırlar. Rəsmi saytında “Erməni soyqırımını” İranda rəsmən tanıtmağı əsas missiya elan edən Vartan bildirib ki, İranda vətəndaş hüququ baxımdan heç bir problemləri yoxdur. Parlamentdə iki nümayəndəmiz təmsil olunur, özümüzə məxsus məktəblərimiz var. Məsələn, Tehranda sırf ermənilər üçün 23 məktəbimiz var, kilsələrimiz İranın ermənilərin yaşadıqları bütün regionlarında fəaliyyət göstərir. Öz mədəniyyətimiz və adət-ənənələrimizi sərbəst şəkildə həyata keçiririk. Ümumiyyətlə, insan haqları və vətəndaş hüquqları baxımından problemimiz yoxdur, bizim övladlarımız uşaq bağçasından universitetədək erməni dilində təhsil alırlar.”Xatırladaq ki, 74 milyondan arıq əhalisi olan İranda, qeyri-rəsmi məlumata əsasən 30 milyon azərbaycanlı, 8 milyon kürd, 5 milyon bəluç, 1.2 milyon ərəb və 100 min erməni var. İranda yaşayan qeyri-fars xalqlar arasında yalnız ermənilərin ana dilində məktəbləri mövcuddur.Biglerian isə, Tehrandan «Bizim Yol»a bildirib ki, hazırda İran-Ermənistan münasibətləri çox yüksək səviyyədədir və günü-gündən inkişaf edir. Hazırda, 2500 iranlı tələbə Yerevanda təhsil alır.Ermənilər İranda hakimiyyətin xüsusi diqqətindədirlər. İranın etniklər üçün ən böyük idman kompleksi “Ararat” sırf ermənilərə məxsusdur. Bu ölkədə yaşayan ermənilər, tamamilə etnik hüquqlara malikdirlər və dini mərasimlərini, aksiyalarını, adət-ənənələrini maneəsiz həyata keçirirlər.

- İranda 24 aprel günü ilə bağlı bu il hansısa bir tədbir həyata keçirməyi planlaşdırmısız?

Bigleryan : Hələlik aksiyaları planlaşdırmaq, yaxud dövlətin rəsmi icazəsini almaq tezdir, lakin, erməni fondları Tehran və İsfahan şəhərlərində aksiyaların və tədbirlərin keçirilməsi üçün lazimi tədbirləri tədarük görürlər.

- Keçən il, Tehranda ermənilərin aksiyasına rəsmi icazə verilmədi, buna baxmayaraq, İsfahan şəhərində keçirildi. Bu il necə, dövlət rəsmi icazə verib?

Bigleryan : hələlik dövlətin rəsmi icazəsini almaq üçün müvafiq qurumlara müraciət etməmişik. Çox güman ki bir həftə, yaxud 10 gün müddətində müraciət edəcəyik.

- Hazırda İrandakı erməni icması mədəni hüquq baxımından hansı şəraitdə yaşayır? Onların mədəni hüquqları təmin olunurmu?

Bigleryan: Bəli, əlbəttə, ölkədə olan iqtisadi problemlər erməni xalqına da mənfi təsir göstərir, lakin, dini, mədəni və ictimai hüquqlar baxımından tamamilə azadlıqda yaşayırırq. Biz tamamilə vətəndaş hüququna malikik. Ana dilində məktəblərimiz, kilsələrimiz, mədəni fondlarımız və özümüzə məxsus idman komplekslərimiz fəaldır. Dövlət tərəfindən də, erməni icması üçün ayrılmış xüsusi büdcə var. Xüsusilə də, Əhmədinejadın hakimiyyəti dövründə etniklərə ayrılan büdcə daha effektiv şəkildə xərclənir.

- İran parlamentində 24 aprel hadisələri ilə bağlı hansısa bir tədbir həyata keçirməyi planlaşdırırsız?

Bigleryan: 1915-ci illərin hadisələrini parlament səviyyəsində müzakirəyə çıxarmaq üçün hələlik şərait yoxdur, lakin, 24 aperl günündə parlamentdə xüsusi bir nitq hazırlamışam və oxumaq istəyirəm. Biz hələlik, deputatlar və İran xalqına “soyqırımı” tanıtdırmağa çalışırıq.

- İran-Ermənistan arasında siyasi münasibətləri necə dəyərləndirirsiz?

Bigleryan: Münasibətlər siyasi, iqtisadi, enerji və mədəni sahələrdə çox yüksək səviyyədədir və inkişafa doğru hərəkət edir. Keçən ay İranda “Ermənistanda sərmayə fürsətləri” konfransı keçirildi və yekun vursaq, iki ölkə arasında çox yaxşı münasibət var.