Rusiya banklarında əmanət saxlayan soydaşlarımız ehtiyatlı və narahat olmalıdır! İqtisadçı ekspert Qubad İbadoğlu hesab edir ki, dünya banklarında hökm sürən maliyyə böhranı ən çox Rusiyanın bank sektoruna mənfi təsir göstərib, ona görə də «Tələb olunanadək» adlı hesablarda olan pulları götürmək məsləhətdir, müddəti başa çatan depozitlərin vaxtının uzadılması isə məqsədəuyğun deyil Dünyada qeydə alınan maliyyə böhranı MDB ölkələrindən daha çox soydaşlarımızın iş üçün üz tutduğu Rusiyada özünü qabarıq göstərir. İqtisadçı ekspert Qubad İbadoğlunun sözlərinə görə, Rusiya Azərbaycandan fərqli vəziyyətdədir. Əsas səbəb isə odur ki, bu ölkədə banklar yalnız kredit əməliyyatları ilə məşğul deyil, həm də qiymətli kağızlarla əməliyyatlar həyata keçirirlər. Burada investisiya bankları da var. Ona görə də Rusiya banklarının riski Azərbaycan bankları ilə müqayisədə qat-qat çoxdur, çünki onlar sırf investisiya banklarıdır və onların qiymətli kağızları fond birjalarında satılır. Qubad İbadoğlu hesab edir ki, Rusiyadakı belə banklar dünya bazarındakı neqativ proseslərin təsirindən daha pis vəziyyətə düşüblər. Orada əmanətlərin geri qaytarılması üçün əsaslar var. Yəni burada daha çox «domino» effekti nəzərə çarpır - Rusiya banklarının əksəriyyəti fond birjaları ilə işləyir və Rusiya şirkətlərinin, banklarının səhmləri yüksək sürətlə düşür. Korporativ müəssisələrin səhmlərinin ucuzlaşma prosesi bank sektoruna da təsir göstərir. Yəni bankla işləyən hansısa müəssisənin səhmləri uzulaşıbsa, bu o deməkdir ki, bunun ziyanı banklara da birbaşa təsir göstərir, çünki həmin müəssisələr banklardan müəyyən məbləğlərdə kreditlər alır və bu kreditlərin qaytarılmasında böyük problemlər yaranır. Eyni zamanda bankların da verdiyi kreditləri geri almaq qabiliyyəti yaranır. Yəni kredit portfelinin riski artır. Ona görə də Rusiyada ən əvvəl investisiya banklarında əmanət saxlayanların problemləri daha çoxdur. Rusiya banklarında əmanət saxlayan soyaşlarımızın statistikasının aparılmadığını deyən Qubad İbadoğlu bildirib ki, maliyyə böhranı Rusiyadakı həmvətənlilərimizin maliyyə vəziyyətinə mənfi göstərdikcə bu təsir Azərbaycanda da əks olunacaq. «Məsələn, Azərbaycanda mənzil bazarının əsas alıcıları - Rusiyada işləyən və ticarətlə məşğul olan soydaşlarımız idi. İndi Bakıda mənzillər satılmır, deməli Rusiyadan pul az gəlir. Bu, dolayı yolla Azərbaycanın da tikinti bazarına təsir göstərir». Qazaxıstanda likvidlik problemi yaranıb. Tikinti sektorunda son aylarda təxminən 15% ucuzlaşma müşahidə olunur və ona görə də xüsusilə bank kreditlərilə işləyən tikinti şirkətlərinin maliyyə vəziyyəti pisləşib. Azərbaycanda isə kapitallaşma səviyyəsi aşağı olan banklara yüksək faizlə əmanət qoyanlar narahat olmalıdır. İqtisadçı-ekspert Qubad İbadoğlunun dediyinə görə, ölkədə belə banklar ikinci-üçüncü qrupa aiddir və onların sayı təxminən 20-dir. Artıq doqquz bankın zərərlə işlədiyi bilinir. Ona görə məhz onlarda riskli vəziyyət daha yüksəkdir. Hər hansı təhlükə isə bankların kapitallaşma səviyyəsi və kredit portfelinin riskindən asılıdır. Azərbaycan banklarının yarısının belə problemi yoxdur, amma digər yarısında belə problemlər gözlənilir, çünki onlarda kapitallaşma səviyyəsi aşağıdır. İqtisadçı-ekspert hesab edir ki, hazırda dünyanın maliyyə sektorunda hökm sürən böhran aradan qaldırılmayınca ən əsası Rusiyada və xarici ölkə banklarında əmanət saxlayan soydaşlarımız ehtiyatlı olmalıdır. Bu səbəbdən də «Tələb olunanadək» adlı hesablarda olan pulları götürmək məsləhətdir. Depozitlərin müddəti başa çatdırsa, onların vaxtının uzadılması hələ ki, məqsədəuyğun deyil. Xatırladaq ki, Rusiyanın əksər banklarında likvidliklə problemlər yaranıb, onların bəzisi isə vəsaitlərin verilməsi prosesini qeyri-müəyyən müddətədək dayandırıb. Aytən Səfərova, ANS PRESS.