GünAz TV: Beynəlxalq Böhran Qrupu (BBQ) son hesabatında Azərbaycanla Ermənistan arasında yeni müharibə təhlükəsi barədə xəbərdarlıq edib.

Təşkilat müharibənin qarşısını almaq üçün bir sıra tövsiyələrlə çıxış edir. Mərkəzi Brüsseldə yerləşən təşkilatın hesabatında deyilir ki, Azərbaycan-Ermənistan münasibətləri keçən il daha da pisləşib və iki tərəf də hərbi imkanlarını artırıb. Bu isə iki Cənubi Qafqaz respublikası arasında yeni bir hərbi konflikt (münaqişə)   başladığı təqdirdə bunun 1994-cü ildə atəşkəs razılığı ilə başa çatan birinci müharibədən daha çox insan tələfatı və dağıntıya səbəb olacağı deməkdir.

Sənəddə deyilir ki, hətta tərəflərdən biri cəbhə boyu geniş miqyaslı hücuma keçməsə belə iki ölkənin qoşunları arasında təmas xəttində arabir baş verən kiçik atışmalar nəzarətdən çıxa bilər. BBQ açıqlamasında ABŞ (Amerika Birləşmiş Ştatları), Avropa Birliyi, Rusiya və Türkiyəni hadisələrin belə bir istiqamətdə gedişinin qarşısını almaq üçün addımlar atmağa çağırır.

Danışıqlarda əhəmiyyətli irəliləyişin olmamasından narahatlığını ifadə edən qrup bildirir ki, Azərbaycanın hərbi büdcəsinin artması bu ölkəni zor gücünə itirilmiş əraziləri geri qaytarmağa sövq edə bilər. Öz növbəsində Ermənistan belə bir təhlükənin qarşısını almaq üçün qabaqlayıcı hücum əməliyyatlarına başlaya bilər. BBQ Azərbaycanın 95 min, ermənilərin isə 70 minlik əsgəri qüvvəyə malik olduğunu təxmin edir. Hesabatda göstərilir ki, hələlik tərəflərdən heç biri yaxın vaxtlarda hücum əməliyyatlarına başlamağa hazırlaşmır. Lakin təmas xəttində ildə orta hesabla 30 nəfərin həyatına son qoyan atışmalar hər an irimiqyaslı toqquşmaları alovlandıra bilər. Bunun qarşısını almaq üçün münaqişənin nizamlanmasının əsas prinsipləri barədə sənədi qəbul etmək lazımdır. Hesabata görə, ötən il danışıqlar prosesində çox cüzi irəliləyiş əldə olunub, Azərbaycan prezidenti İlham Əliyev Madrid prinsiplərinin yenilənmiş variantını əsasən qəbul etdiyini bəyan edib, lakin Ermənistan bu təkliflərə hələ də cavab verməyib.

Müharibə təhlükəsini sovuşdurmaq üçün BBQ tərəfləri əsas prinsiplər üzərində razılığa gəlməyə və qızışdırıcı ritorikaya son qoymağa çağırır. Etimad qurucu səylər sırasında habelə cəbhə xəttindən snayperlərin yığışdırılması, Ermənistan vətəndaşlarının əsgər qismində Dağlıq Qarabağa göndərilməməsi və Ermənistan vətəndaşlarının işğal edilmiş ərazilərdə məskunlaşmaması tövsiyə olunur. BBQ habelə beynəlxalq ictimaiyyəti, xüsusən ATƏT-in Minsk Qrupunu vasitəçilik səylərini gücləndirməyə və regionda silah yarışına son qoymaq üçün tədbirlər görməyə çağırır. Təşkilat bildirir ki, Ermənistan və Dağlıq Qarabağdakı faktiki rejim mövcud status-kvonun Azərbaycan üçün daha da dözülməz olmasına aparan hərəkətlərdən çəkinməlidir. Əks halda, Azərbaycan üçün güc tətbiqi qaçılmaz ola bilər. BBQ bildirir ki, ermənilər işğal edilmiş ərazilərdə qanunsuz məskunlaşmanı dayandırmalı, birtərəfli arxeoloji qazıntılardan çəkinməli və Azərbaycan şəhərlərinin adlarının dəyişdirilməsinə son qoymalıdır. Təşkilat hər iki tərəfi Beynəlxalq Cinayət Məhkəməsinin Roma Nizamnaməsini qəbul etməyə də çağırır.

BBQ-nin proqram direktoru, hesabatı Ermənistan mətbuatına şərh edən Sabina Frayzer deyib ki, onlar sənədin Bakıda və İrəvanda ciddi qəbul ediləcəyinə inanır. Onun sözlərinə görə, hazırda tərəflərin müharibəyə başlamağa hazırlaşdığı görünmür, lakin situasiya (moqiyyət) hər an nəzarətdən çıxa və planlaşdırılmayan müharibəyə səbəb ola bilər. Frayzerə görə, danışıqları irəli apara bilmək üçün Ermənistan yenilənmiş Madrid prinsiplərini qəbul etməlidir. Çünki Azərbaycan bu təklifləri əsasən qəbul etdiyini bildirib.

Təşkilatın Qafqaz üzrə direktoru Laurens Şits də deyib ki, münaqişənin adi atışma nəticəsində alovlanması ehtimalı çox yüksəkdir və bu cür hərbi əməliyyatlar gözlənilmədən başlaya bilər: “Cəbhə xəttində bəzi hallarda qarşı tərəflərin səngərləri arasında məsafə bir neçə metr təşkil edir. Belə vəziyyətdə genişmiqyaslı münaqişənin başlanması üçün kiçik bir qığılcım kifayət edə bilər. Biz insanların diqqətini bu təhlükəli məqamlara cəlb etmək istəyirik”. Yeni musavat