GünAzTv: “Total” Tehranla əməkdaşlığı kəsdi, “İran Air” şirkətinə aid təyyarələr isə Avropada yanacaq götürə bilmir, sanksiyalar üçün növbə ARDNŞ-yə də çata bilər.

ABŞ (Amerika Birləşmiş Ştatları) İrana qarşı tətbiq edilən sanksiyaların əhatə dairəsini genişləndirir. “The Washington Post" qəzeti xəbər verir ki, Tehrana qarşı tətbiq edilən beynəlxalq sanksiyalar çərçivəsində İranın milli ”İran Air" hava yollarına aid təyyarələr Avropanın əksər aeroportlarında yanacaq qadağası ilə üzləşib. Bu səbəbdən “İran Air” şirkətinə aid sərnişin təyyarələri London, Amsterdam və Stokholm şəhərlərindən Tehrana uçarkən məcburi olaraq Almaniya və ya Avstriyada yerə enməli olur. Hələlik ancaq bu ölkələrdə İran təyyarələrinə yanacaq satırlar. ABŞ hökumətinin “Total”, “Statoil”, “Eni” və “Royal Dutch Shell” şirkətləri ilə bağladığı müqaviləyə əsasən bu şirkətlər İranın energetika sektoruna investisiyaları dayandırır, həmçinin İran təyyarələrinə yanacaq satmaqdan imtina edirlər. Ekspertlərə görə, tezliklə digər şirkətlər də analoji addımlar ata bilərlər.

Dövlət katibinin müavini Ceyms Steynberqin bildirdiyinə görə, Avropa şirkətləri ilə yanaşı, Rusiyanın “Lukoil”, “Türkiyənin ”Turpras" və Yapniyanın “İnpex” neft şirkətləri də İranla əməkdaşlığı dayandırmaq qərarına gəliblər. Ağ Ev hazırda Çin şirkətlərinin İranla əlaqələrini kəsməyə çalışır. Rəsmi Pekinə İrana qarşı sanksiyaları pozan şirkətlər barədə məlumat verilib və Çin hakimiyyəti onların barəsində araşdırma aparır. ABŞ administrasiyası bildirir ki, əgər Çin şirkətləri İranla əlaqələri kəsməsə, onlara qarşı sanksiyalar tətbiq olunacaq. Fransanın “Total” neft şirkətinin rəhbəri Kristof de Marjeri oktyabrın 17-də jurnalistlərə açıqlamasında İranla neft məhsullarının mübadiləsini tam dayandırdıqlarını bildirib. “Media forum” saytının məlumatına görə, Kristof de Marjeri bu addımı Avropa Birliyi və Fransanın İrana sanksiyaları ilə əlaqələndirib: “Bizim şirkətin İranla əməkdaşlığı dayandırması ABŞ hökumətinin təzyiqi əsasında olmayıb. Bu sanksiya artıq Avropa Birliyi və Fransada qanuna çevrilib. Biz isə bu sanksiyaya hörmətlə yanaşırıq”.Qərb mətbuatının yazdığına görə, İrana qarşı tətbiq olunan son sanksiyalar bu ölkənin maliyyə bazarlarında ciddi gərginliyə səbəb olub. Ən ciddi zərbə isə ABŞ-ın təzyiqi ilə Birləşmiş Ərəb Əmirliklərinin İrandan Qərbə maliyyə axını üçün tranzit məntəqəsi rolundan imtinasıdır. Birləşmiş Ərəb Əmirliklərinin İran bankları ilə əlaqələri kəsməsindən dərhal sonra iki ölkə arasında ticarətin həcmi yarıbayarı azalıb. İran milli valyutası isə kəskin ucuzlaşıb. ABŞ-ın İranı hər tərəfdən iqtisadi blokadaya alması Azərbaycandan da yan keçmir. Xəbər verildiyi kimi, əvvəlcə ABŞ, daha sonra Avropa İttifaqı İranın NİCO neft şirkətinə qarşı qadağalar tətbiq edib. Bu şirkət Azərbaycanın Xəzərdəki “Şahdəniz” yatağında 10 faizlik paya malikdir və ARDNŞ ilə əməkdaşlıq edir. Avropa İttifaqı tərəfindən tətbiq  edilən sanksiyalara görə NİCO ilə tərəfdaşlıq edən şirkətlər də sanksiyaların təsiri altında olacaq. Məlumatlara görə, Qərb ölkələri İranın enerji sektorunu təcrid etmək üçün Azərbaycan şirkətlərinin də bu ölkə ilə əlaqələrini kəsməyə çalışır. Əks halda, bu şirkətlər özləri sanksiyaların nəticələrini üzərlərində hiss etməli olacaq. Yeni musavat