İsrailin kəşfiyyat xidməti olan Mossadın İrandan və qonşu ölkələrdən cəlb etdiyi komandolar, iyun hücumunun ilk saatlarında İranın hava hücumundan müdafiəsini məhv edib.
Trampın yeni qərarı ilə Livan ABŞ-a bir addım da yaxınlaşdı
Speedtest İrana “Mövcud deyil” dedi; İran qlobal internet reytinqindən çıxarıldı
Pentaqon rəhbəri İranı onqat sərt cavabla hədələyib
Neftin qiyməti 91 dolları keçdi
Britaniya da bazalarını ABŞ ordusuna açdı
Tramp: ABŞ yaxın vaxtlarda İranın Külüng Dağı bölgəsinə güclü zərbə endirəcək
Tramp: İran danışıqlara çarəsiz şəkildə can atır
Tramp etirazçıların edamına görə İran rəhbərliyini “vəhşi” adlandırdı
Bolqarıstan ABŞ ordusuna bazalarını açdı
Almatı və Təbriz qardaş şəhərlər elan olunacaq
Azərbaycan və Almaniya arasında strateji tərəfdaşlıq üzrə Birgə Bəyannamə imzalanıb
İranda dolların bu günə olan məzənnəsi
İran iqtisadiyyatı investisiya çatışmazlığı yaşayır
İran iqtisadçıları xəbərdarlıq edir: ABŞ-la yeni münaqişə iqtisadi böhranı daha da dərinləşdirə bilər
İranda bəhailərə təzyiq davam edir
Əraqçinin müsahibəsi İranda mühafizəkarların tənqidinə səbəb olub
İranda benzinin bahalaşdırılması müzakirə olunur, parlament nümayəndəsi xəbərdarlıq edib
Vaşinqton SEPAH-ı məhv etməlidir - Con Bolton:
Livan qoşunları İsraillə razılaşma çərçivəsində ölkənin bəzi rayonlarında yerləşməyə başlayıb
İranda hərbçilər etiraz aksiyası keçirdilər
İran: ABŞ zərbələri Xark və Qeşm adaları ilə rabitəni kəsib
Yaşar Həsənpur beş aydır məhkəmə qərarı olmadan həbsdə saxlanılır
Güney Azərbaycanın tanınmış aşığı Əli Yekanlının dəfn mərasimi keçirilib
İranda danışıqlara qarşı daxili parçalanma var
Qətər və Pakistan İran-ABŞ diplomatiyasını bərpa etməyə çalışır
SEPAH Bəhreyndə "Amazon"un infrastrukturuna zərbə endirdiyini açıqlayıb
Qətər husilərin Səudiyyə Ərəbistanına qarşı ittihamlarını pisləyib
SEPAH Hörmüz boğazında iki neft tankerini hədəfə alıb
WSJ: İsrail hesab edir ki, İran sentrifuqaları Külüng dağındakı tunellərə köçürüb
İran qəzeti: Hörmüz və Bab əl-Məndəb boğazlarının uzunmüddətli bağlanması İranın özünə zərər verər
ِÜç şəhərdə daha 6 məhbus edam edildi
Müəllimlər Tehranda etiraz aksiyası keçirdilər
İran həbsxanalarında yenidən aclıq aksiyası başladı
İrana qarşı dağıdıcı zərbələr davam edəcək - ABŞ rəsmisi
Bəndər-Abbas və Qeşm adasına zərbələr endirilib
Onlarla ABŞ yanacaqdaşıyan hərbi təyyarəsi Yaxın Şərqə göndərildi
ABŞ vətəndaşlarına: İranı dərhal tərk edin
Tramp: İran hər öldürülən ABŞ əsgərinə görə “qat-qat artıq” cavab verəcək
İran dövlət televiziyası: İranın mərkəzində sənaye obyekti hücuma məruz qalıb
Şirazın şimal-qərbində partlayış səsi eşidilib, hava zərbəsi barədə məlumat yayılıb
Təbrizdə bir hərbçinin öldüyü təsdiqləndi
ABŞ ordusunun itkiləri artdı
İran Bəhreynin mülki infrastrukturunu hədəfə alıb
İsrailin kəşfiyyat xidməti olan Mossadın İrandan və qonşu ölkələrdən cəlb etdiyi komandolar, iyun hücumunun ilk saatlarında İranın hava hücumundan müdafiəsini məhv edib.
İyunun 13-də səhər tezdən gənc iranlı S.T.-nin başçılıq etdiyi komando heyəti Tehranın kənarındakı mövqeyə yerləşmişdi. Hədəf paytaxtı və onun hərbi obyektlərini hava hücumundan qorumaq üçün qurulmuş radar və raket çətirinin bir hissəsi olan zenit batareyası idi.
Ölkənin hər yerində İrandan və qonşu ölkələrdən cəlb edilmiş, İsrail tərəfindən təlim keçmiş komandolardan ibarət bölüklər İranın müdafiəsinə daxildən hücum etməyə hazırlaşırdılar.
Bu komando bölüklərinə qatılanların hərəsinin öz motivi, səbəbi var idi. Bəziləri siyasi ifadə və gündəlik həyata sərt məhdudiyyətlər qoyan repressiv, ruhani rejimdən qisas almaq istəyirdi. Digərləri nağd pul, ailə üzvlərinə tibbi xidmət vədləri və ya xaricdə kollecdə oxumaq qarşılığında diversiya qruplarına qatılmışdılar.
Hücum İsrail kəşfiyyat xidməti olan Mossad tərəfindən bir ildən çox idi ki, planlaşdırılmışdı. Cəmi doqquz ay əvvəl Mossad Hizbullaha qarşı keçirdiyi peycer əməliyyatı ilə dünyanı heyrətə gətirmişdi. Hizbullahın özünün bildirdiyinə görə, partlayışlar nəticəsində 30 döyüşçü həlak olmuşdu.
İyunun 13-də səhər saat 3-də S.T. və təxminən 70 komandodan ibarət xarici legion zenit batareyaları və ballistik raket buraxılış qurğularına dron və raketlərlə atəş açdı (Onun Mossaddakı idarəçiləri bizə onun adının yalnız baş hərflərini bildiriblər). Ertəsi gün isə iranlılardan ibarət başqa bir qrup İran daxilində ikinci hücum dalğasına başlatdılar.
Əməliyyatlarla bağlı çox sayda müsahibələr verən, adlarının açıqlanmasını istəməyən səlahiyyətli şəxslər yerdə həyata keçirilən komando hücumlarının hava hücumlarında mühüm rol oynadığını və İsrailin hava qüvvələrinə bir təyyarəni belə itirmədən bombardman dalğasını keçirməyə imkan verdiyini söyləyiblər. Mossadın yerdəki agentləri tərəfindən toplanan kəşfiyyat məlumatlarına əsasən, İsrail döyüş təyyarələri nüvə obyektlərinə zərbələr endirib, İranın 3000 ballistik raketinin təxminən yarısını və buraxılış qurğularının 80%-ni məhv edib və İranın çox sayda nüvə alimləri və hərbi komandirlərini zərərsizləşdirib.
Bu zamana qədər İsrail və İran arasındakı gizli müharibə ictimaiyyətin diqqətini daha az cəlb etsə də, bölgədə güc balansının dəyişməsində mühüm rol oynamışdır.
2018-ci ildə İsrail tərəfindən təlim keçmiş əməliyyatçılar mühafizə olunmayan Tehran anbarına sızmış yüksək temperaturda plazma kəsicilərdən istifadə edərək məlumatlar, kompüter diskləri və planlaşdırma kitabları olan seyfləri sındırıblar. Sonra əldə edilən yarım tona yaxın material gizli yollarla İsrailə gətirilib və Benyamin Netanyahu onları nümayiş etdirərək İranın nüvə niyyətləri baradə yalan danışmasını ifşa etmişdi.
Bundan iki il sonra Mossad süni intellektlə gücləndirilmiş, uzaqdan idarə edilən pulemyotu aktivləşdirərək İranın ən yaxşı fiziklərindən birini öldürmüşdü.
12 günlük savaşdan öncə İsrail İrandakı diversiya qruplarının istifadə edə bilməsi üçün tonlarla metal avadanlığı qaçaqmalçılıq yolu ilə İrana keçirmişdi.
İran daxilində belə pozuculuq fəaliyyətlərini həyata keçirən agentlər heç də İsraillilər deyillər. Rsəmilərin sözlərinə görə onlar ya iranlılardırlar, ya da üçün ölkənin vətəndaşlarıdırlar. Məlumata görə, İran rejiminin ölkə daxilində yürütdüyü yarasız siyasət ölkə sakinlərini hakimiyyətdən ciddi ölçüdə narazı salıb. Bu da İsrail kəşfiyyatçılarının öz sıralarına İran daxilindən könüllü diversant qəbul etməsini asanlaşdırır.
S.T. da onlardan biridir. İsrail rəsmiləri onun Tehran yaxınlığındakı kiçik bir şəhərdə fəhlə ailəsində böyüdüyünü bildiriblər. Məlumata görə, o, rejim tərəfindən həbs və ağır işkəncələrə məruz qalıb. O sonradan həbsdən azad edilsə də həbsdə olan zaman aldığı travmalar onda silinməz izlər buraxıb. Buna görə də o rejimə qarşı mübarizə aparmaq üçün İsrail kəşfiyyatı ilə əlaqəyə keçib və xaricə gedərək təlimlərdə iştirak edib.
İsrailin İran daxilindən agent cəlb etməsini asanlaşdıran başqa amil İranın mürəkkəb demoqrafik quruluşudur. Belə ki, İrandan əhalinin yarısı fars deyil. Ölkədə çox sayda ərəb, türk, kürd, bəluc və başqa etnik qruplar var.
Bu etnik qruplar rejim tərəfindən daha çox təzyiqlərə məruz qalır və rejimin fars mərkəzçi siytasətləri nəticəsində bu xalqların yaşadığı bölgələr İranın farsların yaşadığı bölgələrdən daha yoxsuldurlar. Bu hal da fərqli etnik qrupları rejimə qarşı olmağa sövq edir.
2002-2011-ci illərdə Mossadın rəhəbri olmuş Meir Daqanın dönəmində İsrailin İran daxilindəki kəşfiyyat fəaliyyətində İranın demoqrafik quruluşuna uyğun olaraq dəyişiklik baş verir. Belə ki, Mossad artıq daha çox İran daxilindəki fərqli etnik qruplardan agentlər cəlb etməyə çalışır.
“YÜKSƏLƏN ASLAN” ƏMƏLİYYATI
Bu illər ərzində Mossad və İsrail ordusu dəfələrlə İranın əsas obyektlərini bombalayaraq onun nüvə proqramını dayandırmağa çalışıblar. İsrailin siyasi liderləri Yaxın Şərqdə sabitliyin pozulacağından ehtiyat edən Amerika prezidentlərinin təzyiqi altında həmişə həmlələri erkən dayandırmalı olurdular.
İsrail ordusu 2024-cü ilin ortalarında İrana qarşı bombardman kampaniyası planlaşdırmağa başlamışdı və bir il ərzində planın hazır olacağına ümid edirdi. Donald Trampın noyabr seçkilərində qalib gəlməsi və Hizbullahın zərərsizləşdirilməsi ilə İsrail rəsmiləri planı həyata keçirmək üçün bir fürsət pəncərəsi gördü.
İsrailin Amerikada təlim keçmiş pilotları 2016-cı ildən bəri gizli şəkildə İran üzərində uçuşlar edirdilər – mənzərəni öyrənir və aşkarlanma şanslarını minimuma endirmək üçün müxtəlif marşrutları araşdırırdılar.
İranın özəl bir nüvə obyekti var idi ki, İsrail onu özünün bombardıman planına daxil etməmişdi. Çünki bu obyekt – Fordo nüvə obyekti – təxminən 100 metr yerin altında yerləşirdi. İran bu obyektin varlığını gizlətməyə çalışsa da Mossad, Amerika və Britaniya kəşfiyyatı onu aşkarlamışdı. Prezident Barak Obama onun mövcudluğunu 2009-cu ildə açıqladı və tezliklə əraziyə gələn Birləşmiş Millətlər Təşkilatının müfəttişləri İranın uranı zənginləşdirmək üçün 3000-ə qədər yüksək səviyyəli sentrifuqa hazırlamağı planlaşdırdığını aşkar etdilər.
Belə istehkamlanmış bir nüvə obyektini dağıdacaq bombaya yalnız Amerika ordusu sahib idi. Həmin bomba “bunker dağıdan” kimi tanınan “GBU-57 Massive Ordnance Penetrator”dur.
Beləliklə İsrail özünün riski planını icra etməyə qərar verir. Plana görə İsrailin yerdəki komandoları gizli şəkildə Fordo obyektinə sızmalı, içəri girdikdən sonra sentrifuqaları partlatmalı, İranın zənginləşdirilmiş uranını ələ keçirib qaçmalı idilər.
Ancaq Mossad rəhbərliyi bu planın icrasını həddən artıq riskli hesab edir və çox sayda təcrübəli kəşfiyyatçının ölümü ilə nəticələnəciyini düşünürdü. 7 oktyabr fəlakətindən sonra belə bir əməliyyatın uğursuzluğa uğraması İsrail üçün kabus olardı.
Bu səbəbdən Mossad İrana hava zərbələri endirməyi və Tramp rəhbərliyi altındakı Amerikanın öz silah arsenalı ilə İsrailin İrana qarşı əməliyatlarına qoşulması ehtimalı üzərində işləməyə başladılar. Yüksələn Aslan Əməliyyatı adlandırılacaq əməliyyata hazırlaşmaq üçün Mossad və hərbi kəşfiyyat agentliyi Aman İranın hərbi liderləri və nüvə komandalarının təqibini gücləndirdilər.
Mossad-ın casusluq cəhdlərinə coğrafi fakt kömək etdi. Qaçaqmalçılıq regionda həyat tərzidir, belə ki, minlərlə insan eşşək, dəvə, minik və yük maşınları ilə narkotik, yanacaq və elektronikanı sərhədlərdən keçirərək pul qazanır. Mossad belə üsullardan istifadə edərək İrana istədiyi şeyi keçirə bildirdi.
Məlumata görə İsrailin İran daxilində hər biri 4-6 nəfərdən ibarət 14 komando bölüyü fəaliyyət göstərirdi. Bölüklərin əksəriyyətinə İsrail hava qüvvələrinin təqdim etdiyi hədəflər siyahısından İranın hava hücumundan müdafiə sistemlərinə zərbələr endirmək tapşırılmışdı. Əməliyyat zamanı bu bölüklər yüksək peşəkarlıq nümayiş etdirərək hədəfə alınmış hava hücumundan müdafiə sistemlərinin hamısını məhv etmişdilər.
Müharibənin ilk saatlarında komando bölüklərindən biri İranın ballistik raket buraxılış qurğusunu vurub. İsrailli analitiklər hesab edirlər ki, bu zərbə xüsusi önəmə sahibdir, çünki İran digər raket buraxılış sistemlərinin də İran daxilindən hücumlara məruz qalacağından ehtiyat edərək İsrailə caba zərbəsi endirməyə tələsməyib və İranın cavab zərbələri xeyli gecikib. Ən nəhayət İran İsrailə cavab zərbəsi endirdikdə isə onun PUA və raketlərin demək olar ki, hamısı zərərsizləşdirilsə də nəticədə İsraildə 30 mülki şəxs həlak oldu.
Əməliyyatdan sorna İranın nüvə proqramının nə qədər ziyan görməsi məsələsi müzakirə mövzusu olsa da Tramp israr edir ki, Amerikanın Fordo, Natanz və İsfahana aviazərbələri İranın proqramını “yox edib”.
Hazırda İsraildə Milli Təhlükəsizlik Araşdırmaları İnstitutuna rəhbərlik edən Haymanın sözlərinə görə, İran İsrailin gələcək hücumlarının qarşısını ala bilmək üçün bomba yaratmağa daha da həvəsli olarsa, bu İsrailin İrana yeni hücumlarına səbəb ola bilər.
Tramp: İran danışıqlara çarəsiz şəkildə can atır
Almatı və Təbriz qardaş şəhərlər elan olunacaq
İranda dolların bu günə olan məzənnəsi
İranda bəhailərə təzyiq davam edir
Vaşinqton SEPAH-ı məhv etməlidir - Con Bolton:
Yaşar Həsənpur beş aydır məhkəmə qərarı olmadan həbsdə saxlanılır
İranda danışıqlara qarşı daxili parçalanma var
SEPAH Hörmüz boğazında iki neft tankerini hədəfə alıb
İran qəzeti: Hörmüz və Bab əl-Məndəb boğazlarının uzunmüddətli bağlanması İranın özünə zərər verər
Müəllimlər Tehranda etiraz aksiyası keçirdilər
İrana qarşı dağıdıcı zərbələr davam edəcək - ABŞ rəsmisi
Bəndər-Abbas və Qeşm adasına zərbələr endirilib
Şirazın şimal-qərbində partlayış səsi eşidilib, hava zərbəsi barədə məlumat yayılıb
Tramp: Hazırda İranın nüvə silahına sahib olmaq imkanlarını iki həftəyə aradan qaldıracağıq
Sistan və Bəlucistanda sünni din xadimi silahlı hücum nəticəsində öldürülüb
İran: Hörmüz boğazındakı rolumuz müzakirə mövzusu deyil
İranlı deputat ərəb liderlərini təhqir edib - Müsəlman deyillər
İrana yenidən güclü zərbə endirəcəyik - Donald Tramp
İrannın qərbində güclü zəlzələr oldu
İrqın baş naziri Tehrana səfər edəcək
Urmiyada keçirilən aksiyanın dağıdılmasında iştirak etdiyi iddia olunan polis zabitinin vəzifəsi artırılıb
İran amerikalı məhbusu azad etdi
İranda etirazlar yenidən alovlandı
Suriya İranın dəstəklədiyi "Hizbullah"a göndərildiyi bildirilən silah yükünü ələ keçirib
Küveyt İranla əlaqələndirilən PUA hücumlarının dəf edildiyini açıqlayıb
İran BƏƏ-nin hava və dəniz limanlarına hücum edəcəyi ilə bağlı xəbərdarlıq edib
Müctəba Xamenei: ABŞ “unudulmaz dərs” alacaq
Şəhriyar Muğanlı "Traktor"a qoşuldu
CENTCOM: İranın İordaniyaya hücumlarında iki amerikalı hərbçi həlak olub
İranda məhbusların aclıq aksiyası davam edir
Tehran meri: Xameneinin öldürülməsindən sonra Tramp dünyanın heç bir yerində təhlükəsizlikdə olmayacaq
Küveyt: İranın hücumu nəticəsində elektrik stansiyası zərər görüb
Şərqi Azərbaycanda xarici vətəndaşlar həbs edilib
İran enerji infrastrukturuna hücumlardan sonra əhalini elektrik enerjisinə qənaət etməyə çağırıb
Müctəba Xamenei bu vaxta qədər gizlənəcək
SEPAH körfəzdə dörd gəmiyə hücum edib
İran ABŞ-ın Küveytdəki hərbi obyektlərinə zərbələr endirdiyini iddia edir
İranlı deputat: ABŞ-ın körpülərə zərbələri adalara quru hücumunun xəbərçisi ola bilər