SON XƏBƏRLƏR

İran hakimiyyəti də insan haqlarından danışır…

2021.10.20, 07:36
İran hakimiyyəti də insan haqlarından danışır…

Gunaz.tv

GüzAz TV: İran İslam Respublikası (Cümhuriyyət) Xarici İşlər Nazirliyində İnsan Haqları üzrə mərkəz Qərbdə «islamofobiya» ilə bağlı hesabat hazırlayıb.

Orada dini azlıqda olan müsəlmanların haqqının «tapdanmasına dair halların artdığı» vurğulanıb. Qərbdə, o cümlədən ABŞ (Amerika Birləşmiş Ştatları), Britaniya, İsveçrə,Fransa, Avstriya və Avstraliyada müsəlmanların hüquq pozuntuları ilə yanşı, Belçika və Fransa da baş örtülərinin, niqabın qadağan olunması haqda qanunun qəbul ediləcəyi də həmin sənəddə qeyd olunub.

 

Bundan başqa Tehran  hakimiyyəti Qərbi dözümsüzlükdə ittiham edib və s.

 

Ölkə parlamentinin milli təhlükəsizlik komissiyasının təmsilçisi İbrahimi bildirib ki, məclis üzvlərindən ibarət nümayəndə heyətini  İngiltərədə insan haqlarını araşdırmaq üçün göndərməyə hazırdırlar.O, Brityniyadan bu məsələdə iranlılara əngəl olmaycağını istəyib. İbrahimi bu heyətin İngiltərədə siyasi məhbuslarla görüşəcəyini və hazırlayacağı hesabatı beynəlxalq qurumlara göndərəcəyini söyləyib.

 

Təbii ki insanların dinə, inancına görə təqib edilməsi bütün qanunlarla yolverilməzdir. Habelə İran İslam Respublikasının insan haqlarından bəhs etməsi özü-özlüyündə az qala sevindirici bir olay təsiri bağışlayır. İndiyə kimi ölkə Xarici İşlər Nazirliyində belə bir mərkəzin fəaliyyət göstərdiyindən belə bəlkə də heç ölkə ictimaiyyətinin də xəbəri olmayıb. Tehranın bu sayaq sənədə qəbul etməsi «özünü göstərməyə» daha çox oxşayır. Bununla İran rəhbərliyi yenə də «müsəlmanların müdafiəçisi» rolunu ifa etməyə çalışır.

 

Madam ki İran hakimiyyəti insan haqlarına diqqət göstərib, fürsətdən istifadə edərək, bu məsələ ilə bağlı bir sıra məsələləri yada salmaq istərdik.

 

Tehran hakimiyyət yalnız atom-nüvə proqramında şəffaflığı təmin etməməsi ilə deyil, eləcə də insan haqlarını pozmasına görə, beynəlxalq ictimaiyyətin kəskin tənqidinə, yasaqlarına məruz qalır.

 

Bu yaxınlarda Avropa Birliyini (AB) xarici siyasət və təhlükəsizlik məsələləri üzrə ali komissarı Ketirin Eşton məsələyə dair bəyanat vermişdi:«AB ölüm hökmü icra olunan İranı, eləcə də başqa dövlətləri bu hökmün yerinə yetirlməsini dayandırmağa və onunla bağlı mortoriumu qəbul etməyə çağırır».

 

Xatırladaq ki, iyunda BMT-nin (Birləşmiş Millətlər Təşkilatının) İnsan Haqları üzrə Şurası Maldivinin keçmiş xarici işlər naziri Əhməd Şahidini İranda insan haqlarının vəziyyəti ilə bağlı xüsusi mərzəçisi təyin edib. 10 ilə yaxındır ki, bu vəzifə boş qalmışdı. Şura İranda müxalifətin təqib edilməsi və ölüm hökmlərinin çoxluğundan rahatsızlığını da bildirib.

 

BMT  Tehran hakimiyyətini xüsusi mərzuzəçi ilə əməkdaşlıq etməyə çağırıb.

 

İslam Respublikasının çeşidli qurumları məruzəçiyə qarşı çıxmaqdadır.

 

Elə təyinatdan sonra İran parlamentinin deputatları (millət vəkilləri)- Məhəmməd Kərim Abidi və Zöhrə İlahian jurnalistlərə açıqlamalarında Əhməd Şahidi  qəbul etməyəcəklərini bildirmişdilər.

 

Ölkə məclisi insan hüquqları komitəsinin sədr müavini Məhəmməd Kərim Abidi demişdi: “Bizim komitə keçirdiyi bir neçə iclasda bu şəxs barədə müzakirələr aparıb. Onun ölkəyə buraxılmaması barədə qərar gqəbul etmişik”.

 

Z.İlahian isə nümayəndə təyin etməsinin arxasında gizli və qərəzli siyasi məqsəd yatdığını vurğulamışdı: “ Maldivinin keçmiş xarici işlər naziri Əhməd Şahid  müsəlman olsa da, onu qəbul etmək mümkün deyil. O, yalnız bir turist kimi İrana gələ, ölkənin müxtəlif tarixi və görməli yerlərini ziyarət edə bilər”.

 

Bu günlərdə isə İran Xarici İşlər Nazirliyinin mətbuat katibi Ramin Mehmanpərəst bildirib ki,rəsmi Tehran BMT-nin insan haqları üzrə özəl məruzəçisini ölkəyə buraxmayacaq.Onun sözlərinə görə, məruzəçinin təyini «siyasi və qanunsuz addımdır».

 

Əhməd Şahidi İran rəhbərliyinə müraciət edərək, ölkədə insan haqlarının pozulması ehtimalını araşdırmaq üçün ölkəyə gəlməsinə icazə istəyib.

 

İnsan haqları üzrə Şura BMT-nin İsan Haqları üzrə komissiya əsasında 2006-cı ildə təsisi olunub. Şuraya üzvlər quruma üzv olan dövlətlərdən Baş Assambleyada (məcmə ümumidə) seçilir.

 

BMT-nin açıqlamasına görə, İran İslam Respublikası 2005-ci ildən bu yana qurumun nümayəndələrini İrana buraxmır.

 

İslam Respublikasında da dini azlıqların təmsilçiləri təqib edilməkdədir.

 

Ötən ay  Amol şəhərinin zindanında saxlanan bəhai Huşəng Fənaiyan “Ziyafət” adlı dini iclaslara qatılmaqda və “Facebook” ictimai şəbəkəsinə üzvlükdə təqsirli bilinib.

 

İlkin məhkəmədə Huşəng Fənaiyana dini rəhbəri təhqir ittihamı irəli sürülsə də, apellyasiya məhkəməsi (dadqahe təcdide nəzər) bu ittihamı götürüb. Məhkəmənin qərarı ilə Huşəng Fənaiyan bəhailikdə, sistemə qarşı təbliğatda və “Facebook” ictimai şəbəkəsinə üzvlükdə günahlandırılaraq 4 illik həbsə məhkum edilib.

 

Vəkil Əbdülfəttah Sultani isə jurnalistlərə açıqlamasında müvəkkilinə qarşı irəli sürülən ittihamlara və onu verilən cəzaya etiraz bildirərək məhkəmə iclasına buraxılmadığını bəyan edib.

 

 2009-cu ilin oktyarbrında  İran İnqilab Məhkəməsinin Rəştdəki şöbəsi 32 yaşlı xristianlığın (məsihiliyin) protestant (protestan) təriqətinin keşiş Yusif Nadirxaniyə ölüm hökmü çıxarmışdı. O, «mürtədlikdə» və «müsəlmanlar arasında xristianlağı təbliğdə» suçlandırılırdı.

 

İranın ali məhkəməsi bu hökmü ləğv edib. Məhkumun vəkili Məhəmmədəli Dadxah deyib:«Müttəhim hərəkətlərinə, dinini dəyişdiyinə görə tövbəyə çağrılıb. Yenidən baxılması üçün iş geriyə, sakini olduğu şəhərə, Rəştə göndərilib». Başqa sözlə, o, etdiyi «cinayətə» görə, tövbə edərsə, barəsində qaldırılmış iş ləğv oluna bilər.

 

Hazırda Yusif Nadirxaninin 32 yaşı var. O, 19 yaşındaikən islamdan xristanlığa keçib. Bundan sonra hazırda «İran kilsəsi» adlanan yevangeliya icmasının keşişi olub. Y.Nadirxaninin xanımı Fatimə Pəsəndidə də xristianlığı qəbul etdiyi üçün  barəsində  ilkin olaraq, ömürlük həbs cəzası çıxarılmışdı.Ötən ilin oktyabrında Appeliyasi məhkəməsinin qərarından sonra o, sərbəst buraxılıb. Onların iki az yaşlı övladı var.

 

Vəkil M.Dadxah bildirib ki, o, özü də İnqilab Məhkəməsinin Tehrandakı şöbəsi tərəfindən «İslam rejiminə qarşı fəaliyyət və təbiliğata görə»10 azadlıqdan məhrum edilib, ona 10 il  hüquq işlərlə məşğul olmaq və universitetlərdə bu fənnin tədrisi yasaqlanıb: «Mən Nobel mükafatı laureatı Şirin İbadi ilə İranda uşaq hüquqları və qadın haqlarınının qorunması yönündə əməkdaşlıq etdyimə, ölkə demokratiyanın inkişafı uğrunda mübarizə apardığıma, xarici radio stansiyalara müasihbə verdiyimə görə ittiham olunuram. Appelyasiya məhkəməsini müraciət etmək üçün mənim iki həftə vaxtım var» .

 

İnsanaları dini inanclarına və ya vicdan azadlığına görə, təqib edib, onları cəzalandıran hakimiyyət islam dini məzhəblərinin təmsilçiləri arasında da ayrı-sekçilik qoymaqdadır. Bu hakimiyyət təmsilçiləri tərəfindən də etiraf edilir. 

 

İş o yerə çatıb ki, tək allahlı olmayan Yaponiyanın iri qaldırıcı kranlar (cərəssəqillər) istehsal edən “Tadano” şirkəti İranla bağladığı bütün müqavilələri ləğv edib. Şirkət bunu İranın onlardan aldığı kranlardan edamlar zamanı istifadə etməsi əsaslandırıb.

 

Yaponiya hökuməti İrandakı ictimai edamlarda “Tadano” şirkətinin istehsal etdiyi qaldırıcı kranlardan istifadə edildiyi üçün rəsmi Tehrana etiraz bildirib. Bundan sonra “Tadano” şirkəti İrana kran satmaqdan imtina edib və bu ölkə ilə bağladığı bütün müqavilələri ləğv edib. Qeyd edək ki, 2004-cü ildə 16 yaşlı yeniyetmə qız bu krandan asılımışdı.

 

Odur ki, Tehranın öz vətəndaşlarına qarşı amansız davrınışı qarşılığında Qərbi azlıqda olan «müsəlmanların haqqının» müdafiəçisi kimi çızış etməsi çox gülünc görünür.

 

Sədrəddin Soltan

SEÇİLMİŞ XƏBƏRLƏR

Çox oxunanlar